Minke en Eelkje op reis!
Welkom op onze reispagina! Op 9 december 2004 gaan wij het grote avontuur tegemoet. Onze reis zal beginnen in Buenos Aires, Argentinie, en eindigen in Cancun, Mexico. Het hele avontuur zal om en nabij de zeven maanden gaan duren. Leef met ons mee!

Je kunt het verloop van onze reis ONLINE volgen!

Dag 187, 14 juni – Reisdag naar San Juan del Sur (Nicaragua)

In Liberia hadden we verschillende informatie gekregen over de vertrektijden van bussen naar de Nicaraguaanse grens. De bus zou om 8u of om 8u30 vertrekken. Uitgaande van de vroegste optie waren we om 7u45 netjes op het busstation. Eenmaal daar bleek de eerste bus pas om 9u30 te gaan. Nou ja, waren we in elk geval op tijd! Weer deed de sfeer daar op het busstation ons denken aan twee jaar eerder: er liepen daar erg veel taxichauffeurs rond die de (buitenlandse) reizigers probeerden wijs te maken dat er xfcberhaupt geen bussen rijden die dag. Dus dat het geen zin heeft om te wachten en je veel beter een taxi kunt nemen. "Good price specially for you". Ja ja, nou daar trappen we niet in natuurlijk. Rond 11u30 waren we op de grens tussen Costa Rica en Nicaragua. De eerste grensovergang ging prima, maar daarachter, in het niemandsland, werd het allemaal een groot onoverzichtelijk en onvriendelijk gebied. Het was totaal onduidelijk waar je nou heen moest om Nicaragua in te komen, en we werden elke drie stappen belaagd door mensen die geld met ons wilden wisselen. Erg irritant, je voelt je toch al zo kwetsbaar met je hele hebben en houwen bij je… Het toppunt was dat de douanebeambte (toen we die eenmaal hadden gevonden!) ons een toeristenvisum verkocht. Dat heb je als Nederlander dus xe9cht niet nodig! Maar ja, wat begin je tegen zo’n corrupte man? Of je betaalt, of je gaat gewoon weer keurig terug naar Costa Rica…. Toch maar die 5 dollar per persoon betaald dus. Het was sowieso een erg naar mannetje, hij zat daar duidelijk macht uit te stralen met zijn stempel. Hij zetten ook nog eens het stempel midden over het ‘Mitad del Mundo’-stempel van Minke dat we op de evenaar in onze paspoorten hadden laten zetten. Goed, en toen waren we algauw vijf minuten in Nicaragua en hadden we echt al een rotgevoel. We zijn snel een bus in gestapt die ons in de richting van onze volgende bestemming zou brengen. Maar de buschauffeur waagde het ook nog eens om 5 dollar per persoon te vragen voor dat ritje van een uur (normaal is ongeveer een dollar per uur reistijd). Wij die bus dus weer uit. Heel frustrerend allemaal! Gelukkig liepen we op dat moment twee Canadezen tegen het lijf, die ook een beetje zoekend waren naar de handigste manier om in San Juan del Sur aan te komen. We besloten een taxi te delen, die ons 3 dollar per persoon kostte. Voor we de grenspost helemaal mochten verlaten moesten we wel nog een dollar per persoon betalen. Voor de gemeenschap, zo werd ons verteld. Pff. Gelukkig konden we vanaf toen wel het negatieve gevoel weer achter ons laten. De taxichauffeur was erg vriendelijk, en het was prettig om gewoon lekker in de taxi te zitten en niet meer te hoeven nadenken en opletten. Rond 14 uur waren we dan in San Juan del Sur.

We namen onze intrek in een kamer in Hospedaje Nina, klein en zonder badkamer, maar schoon en met een goed bed. Eerst maar eens verfrissing zoeken onder de douche en daarna zijn we een rondje gaan lopen door het dorpje. San Juan bleek een klein dorpje, maar wel een toeristisch plaatsje in opkomst (te merken aan de pinautomaat die we er vonden, in tegenstelling tot alle berichten in de Lonely Planet). Het dorp is mooi gelegen aan een baai van de Grote Oceaan.

In een leuke strandtent zijn we neergeploft voor een eerste Nicaraguaans biertje.

We hebben er heerlijk zitten genieten van de zonsondergang terwijl we daar een aantal ansichtkaarten hebben geschreven.

Bij Big Wave Dave’s hebben we die avond gegeten. De naam zegt het al, heel Amerikaans, maar wel met een prettige sfeer. Daar hebben we lekker geborreld en nog even in ons dagboek geschreven, en toen zijn we naar de kamer teruggegaan voor de nacht.

Dag 188, 15 juni – San Juan del Sur

Rond 9 uur werden we wakker. We waren voor vandaag van plan om met de boot naar een verderop gelegen strandje te gaan, Playa Majagual. Die boot zou om 11 uur vertrekken, dus we hadden mooi even de gelegenheid om nog even kaartjes te kopen, en daarna ergens te gaan ontbijten. Het was maar goed dat we eerst even langs gingen bij de boot voor die kaartjes, want de boot bleek nu al te vertrekken! En niet omdat we ons vergist hadden en hij al om 10 uur vertrok, maar omdat we helemaal hadden gemist dat het in Nicaragua een uurtje later is dan in Costa Rica… stom zeg.

Gelukkig konden we nog op het nippertje mee met de boot. Het boottochtje was schitterend, langs de ruwe kustlijn richting het noorden. We kwamen langs een paar mooie strandjes. Helaas zijn er geen foto’s van deze dag; die hadden we met onze wegwerpcamera gemaakt en deze foto’s zijn mislukt. Lang leve het Kruidvat…:( . Het water onderweg was vrij wild, er waren veel golven en dit baarde ons enige zorgen omdat we op het strand moesten landen, midden in de branding. Gelukkig had de kapitein dit al veel vaker gedaan en ging het prima. We hadden ons voor niets zorgen gemaakt. En toen waren we op het strand, klaar om een middagje lekker te genieten. En dat genieten begon met een ontbijtje, want dat hadden we nog niet kunnen doen in het dorp. Bij het strand was een hostel en restaurantje. Bij het restaurant betaalde je een (groot) bedrag en daarvan kon je eten en drinken. Aan het eind zou je dan het deel dat je niet had gebruikt terugkrijgen. Het was een heerlijke middag zon, strand, zee, boekje, hangmat, kortom het simpele genieten. Om 16u namen we onze laatste duik, want om 16u30 zou de boot ons weer terugbrengen naar het dorp. Dat werd helaas iets later, want de toch zo ervaren kapitein leek even te zijn vergeten dat het eb werd. De boot lag dus vast op het strand. Bij elke golf die de boot ook maar enigszins raakte moesten we dus met man en macht gaan staan sjorren om de boot richting zee te krijgen. Het duurde even maar uiteindelijk konden we vertrekken. Dat ging dan weer heel erg gehaast en daardoor minder subtiel door de branding. Maar nadat we vol door een omslaande golf waren gevaren waren we dan weer op pad. Het blijft heerlijk op het water. Terug op het strand van San Juan zijn we weer heerlijk bij een strandtent gaan zitten. Daarna op de kamer een douche genomen en onze tassen maar weer eens ingepakt voor het vertrek morgen.

Dag 189, 16 juni – Reisdag naar Isla de Ometepe

Eelkje is ‘s ochtends een rondje gaan lopen door het dorp om de nodige nuttige dingen te doen (postzegels kopen, kaarten posten, pinnen etc) en om wat foto’s te maken van het schattige dorpje.

En toen waren we klaar voor vertrek. Er stond een bus klaar, maar na wat overleg en onderhandelen hebben we weer een taxi gedeeld, dit keer met twee Zweden. Eelkje vertrouwde de chauffeur niet helemaal, die zat de hele tijd via zijn spiegel naar ons te gluren. Maar waarschijnlijk bedoelde hij daar helemaal niets kwaads mee. Was het gewoon interesse of nieuwsgierigheid. De taxi bracht ons naar San Jorge, waar we keurig op tijd waren voor de boot naar Isla de Ometepe om 11u30. Dit is een eiland in Lago de Nicaragua dat eigenlijk puur uit twee vulkanen bestaat.

Het bootje bleek maar klein te zijn. De tassen gingen bovenop, en wij nestelden ons in de buurt, zoveel mogelijk uit de zon want het was verschrikkelijk heet. Op de kade stond een man die verse sinaasappels verkocht. Wij hadden wel trek dus we kochten er allebei twee. Het water was erg kalm en het was een mooie overtocht.

Uitzicht op Isla de Ometepe met de twee vulkanen Helaas werd Minke tegen het eind heel misselijk. Zeeziekte kon het eigenlijk echt niet zijn… Rond 12u30 waren we op het eiland en Minke moest echt even gaan zitten en bijkomen. Na wat gedoe en onderhandelen regelden we een taxi naar het hostel waar we heen wilden, Hotel Playa Finca Venecia. Minke voelde zich erg beroerd. De rit met de taxi duurde een klein halfuurtje en de eerste indruk van het eiland was erg leuk.

De doorgaande weg op het eiland We trokken in in een heerlijke cabaxf1a met uitzicht op het meer.

We hadden nog bijna een probleem, want de mensen die met ons de taxi hadden gedeeld wilden per se in dezelfde cabaxf1a. Maar wij vonden toch dat wij het eerste recht hadden, omdat wij de taxi voor ze hadden geregeld, en daarna het een en ander voor ze vertaald hebben; ze spraken geen Spaans. Wij mochten hem dus hebben en het was een superplekje!

Minke is eerst maar eens lekker gaan douchen en daarna in haar bed gekropen. Ze was toch wel echt ziek nu. Eelkje is die avond dan ook alleen gaan eten (standaard menu: kip, rijst, bonen, gebakken banaan). Het werd niet laat die avond.

Dag 190, 17 juni – Isla de Ometepe

Gelukkig had Minke redelijk geslapen. Toch voelde ze zich niet goed genoeg om haar bed uit te komen vandaag. Eelkje is even gaan ontbijten, en heeft de rest van de dag doorgebracht op het balkonnetje met haar dagboek, en ze heeft de landenvlaggetjes op de tassen genaaid. Mooi moment om dat soort klusjes ook eens te doen!

Eelkje in de schommelstoel op ons balkon

Even zonnen…

Even zwemmen…

Dag 191, 18 juni – Isla de Ometepe

Minke voelde zich nu weer iets beter en om een uur of 10 zijn we samen gaan ontbijten. We besloten om een uur of 12 om toch maar de door het hotel aanbevolen wandeling te gaan maken over de punt van het eiland, door Reserva Charco Verde.

Het was een mooie wandeling. Vanuit het hotel was het eerst een stukje over het strand en daarna ging het de natuur in.

Vrij snel kwamen we uit bij een mooi meertje met uitzicht op de vulkaan.

Daarna ging het omhoog en hadden we een mooi uitzicht op Lago de Nicaragua.

Op een gegeven stond er naast het pad een boom met veel laaghangende lianen. Eelkje ging voorop, en moest bukken onder de lianen door. Achter haar schrok Minke: een slang!!! Het bleek nu dat Eelkje rakelings met haar hoofd langs de kop van een slang was gegaan. Minke volgde en liep bijna tegen hem op! Na de schrik kon ze hem wel goed bekijken: hij was ongeveer een meter lang en bruin/crxe8mekleurig. Geen idee wat voor soort en of hij giftig of anderszins gevaarlijk was. Eelkje kon helaas niet meer dichterbij komen omdat er onder de boom een grote groep superagressieve mieren zat, die zich helemaal vastzogen in je voeten (en zelfs in je sandalen!).

Het grootste probleem was nu dat we allebei aan de andere kant van de boom-met-slang stonden. Gelukkig had de slang het op een gegeven moment ook wel weer gezien en besloot omhoog te kruipen, de boom in. Op een gegeven moment kon Minke er onderdoor lopen. Op zulke momenten ben je altijd maar weer blij dat er niets gebeurt… We waren ons wel gelijk veel bewuster van het feit dat we sandalen aanhadden, en korte broeken. Toen de wandeling ons door wat hoger gras voerde, zijn we ook niet helemaal doorgelopen.

Via de andere kant van de punt liepen we terug, op weg naar een strand.

De route was niet helemaal duidelijk, en we liepen maar een beetje over het strand.

Daar kwamen we een kudde koeien tegen, die lekker aan het drinken was.

Eelkje was er echter niet zo gerust op (die beesten zijn groot en hebben horens!!!), en ze had ook nog eens een rood shirt aan ! Na een snelle duik van Minke zijn we teruggelopen richting hotel. Helaas bleek toen wel dat Minke nog niet helemaal was opgeknapt: het was op met haar energie. Niet zo gek ook, ze had al twee dagen niet meer gegeten en nauwelijks gedronken. Eenmaal terug op de kamer is ze dan ook meteen weer op bed gaan liggen.

Terug op de kamer Gelukkig voelde ze zich toen snel weer wat beter. We zijn even op de kamer gebleven, hebben toen nog wat gegeten en toen was het wel weer eens tijd om te gaan slapen.

Kaarten terwijl wel op het eten wachtten

Dag 192, 19 juni – Isla de Ometepe

Tijdens het eten gisteravond hadden we voor vandaag een tour geboekt. Minke voelde zich goed genoeg, en we wilden toch niet weer het eiland afgaan zonder het gezien te hebben. Om 7u30 stond onze wekker, en na een ontbijtje werden we om 8u30 opgehaald door Rodolfo, onze gids. De eerste stop was in het dorpje Altagracxeda (er zijn twee dorpjes op het eiland; het andere dorpje heet Moyogalpa).

We stopten eerst bij de kerk, daar stonden in de tuin allerlei stenen beelden die godheden voorstelden.

Onze chauffeur bleek puur chauffeur en geen gids; hij wist er helemaal niets over te vertellen. Wat wel leuk was, was dat het zondag was en de lokale bevolking net de kerk uit kwam.

We staken het plein over naar het Museo de Ometepe.

Dat bleek op zondag gesloten . We hebben in het dorpje nog een zoektocht gehouden naar zonnebrandcrxe8me, maar dat is een artikel dat ze daar niet kennen.

Een trotse kippenbezitter onderweg

Volgende stop was bij de petroglyfen.

Best mooi allemaal maar dit soort dingen gaat toch pas leven door verhalen, en die kon Rodolfo er niet over vertellen. We liepen nog een stukje over een fruitboerderij, van waar we ook mooi uitzicht hadden op het meer.

Tot zover het culturele deel van de tour. Nu reden we naar het mooiste strand van het eiland, Playa Domingo.

Hier raakten we Rodolfo al snel kwijt, maar we waren niet echt aan tijdschema’s gebonden, dus we zouden wel zien wanneer we hem weer terug zouden vinden. We zijn lekker op het strand gaan zitten en hebben gezwommen en wat gelezen.

Vanuit het water weer een schitterend uitzicht op de beide vulkanen.

Na een tijdje genoten te hebben van het strand was het tijd om te gaan lunchen. Minke at haar 384ste broodje kaas en Eelkje had een tonijnsalade.

Om ons heen vlogen talloze vliegen, en we werden vermaakt door een stelletje nieuwsgierige eksterachtige vogels.

We stapten weer in de bus bij Rodolfo en we gingen op weg naar de laatste stop: Ojos de Agua ("ogen van water") Dit was een soort natuurlijk zwembad, gevuld met water van de vulkaan, en dus heerlijk koel.

Ze zeggen ook dat het water helende krachten heeft. We genoten vooral van de verfrissing; het water van het meer was net een warm bad, dit was echt heerlijk!

Er waren zich twee spelende jongetjes heel erg voor ons aan het uitsloven. Naar ons kijken, en dan heel stoer aan een touw slingerend in het water springen.

Leuk hoor. Minke had opeens iets raars aan haar voet dat we niet wegkregen. Gelukkig lukte het de jongen die toezicht hield wel, en achteraf denken we dat het een bloedzuiger is geweest. Brr. We hebben heerlijk genoten daar, tot Rodolfo ons kwam halen; hij vond waarschijnlijk dat het nou wel lang genoeg had geduurd allemaal. Op de terugweg hadden we vol uitzicht op de twee vulkanen die samen het eiland vormen. Prachtig.

Rond 17u waren we terug in het hotel, waar we lekker kalm aan een douche hebben genomen en daarna zijn we in het restaurant gaan eten. Er was daar helemaal niemand verder, en na navragen kwamen we erachter dat we ook echt de enige gasten waren! Het restaurant sloot dan ook gelijk, toen wij klaar waren met eten. We hebben even afgerekend en een taxi voor morgen besteld om ons naar de haven te brengen. Voordat we zijn gaan slapen hebben we nog even de tassen ingepakt, morgen zou weer een reisdag worden!

Dag 184, 11 juni – Reisdag naar Puerto Viejo (Costa Rica)

Ondanks dat de wekker al op 6u30 stond, konden we het niet opbrengen om voor zeven uur ons bed uit te komen; we waren toch wel heel moe van de doorwaakte nacht op het strand van Playa Larga. Na een gemiste douche (er was geen water in douche en toilet vanmorgen) werden we door de neef van de eigenaar van het hostel naar Bocas gebracht, waar we om 8u waren. Mooi, want de boot naar het vasteland zou om 8u30 vertrekken. Zou…. Want nu bleek dat we niet goed hadden opgelet: hij vertrok pas om 9u30. Minke is nog even het dorpje ingegaan om wat dingetjes te regelen, en om 9u45 vertrokken we dan toch. Wat een verademing weer, die wind in onze haren…

Het was een mooi tochtje over een surrealistisch gladde zee, het was bijna alsof we met de boot over de zoutvlakte in Bolivia gingen.

Na een tijdje langs de kust gingen we een rivier in, en het laatste stuk van de tocht voerde ons dwars door de mangroven, schitterend.

Eenmaal in Changuinola aangekomen regelden we een gedeelde taxi naar de grens (4 dollar). Onderweg hebben we onze ogen uitgekeken toen we moesten stoppen voor overstekende bananen.

Er hing een soort rails over de weg en daar hingen allemaal enorme trossen bananen aan. Achteraan hing een karretje met een man erin.

Wat een grappig gezicht! Het ritje met de taxi was sowieso al heel leuk, dwars tussen de bananenvelden door, allemaal Chiquita. Net voor 12u waren we in het grensplaatsje met Costa Rica. Dat was mooi, want om 12 uur zou de grens dichtgaan voor de sixebsta. We moesten een stukje lopen met onze bagage over een grote griezelige, houten brug, maar toen waren we dan ook soepeltjes in Costa Rica aangekomen. Hier moeten we ruim een uur wachten op onze aansluiting naar Puerto Viejo, maar ja, reizen en wachten horen nou eenmaal bij elkaar. De buschauffeur hield niet van doorrijden en stopte zonder overdrijven elke minuut wel een keer om iemand in- of uit te laten stappen. Maar om 14u waren we dan toch echt in Puerto Viejo, het plaatsje waar we twee jaar geleden, tijdens onze vakantie in Costa Rica, zo verliefd op werden.

Zonder zoeken liepen we dan ook gelijk naar het koffiebarretje annex hostel van Roger, waar we zulke leuke herinneringen aan hebben.

Helaas zat hij vol. Minke is door de brandende hitte gaan sjouwen om een leuk plekje te zoeken voor twee nachten. Het duurde even, maar na een uurtje had ze dan ook wel echt een paradijsje voor ons geregeld.

De Cabinas Tropical: iets duurder maar je kreeg er echt waar voor je geld: een mooie, ruime kamer, heel schoon, met een goed bed, een prima badkamer, een zitje buiten, met hangmat, en zelfs een koelkastje! Eelkje is meteen water en bier gaan halen bij het winkeltje verderop. We hebben allebei heerlijk een koude douche genomen en daarna zijn we buiten neergeploft met een drankje.

Even de was ingeleverd (duur!!) en daarna zijn we lekker gaan slenteren langs de souvenirstalletjes die daar ‘s avonds allemaal staan. Kijken kijken, niet kopen. Dat zouden we morgen wel doen. We kwamen op straat Kim en Uve nog tegen, die we op de Bocas hadden ontmoet. Kleine wereld… Na het ophalen van de was zijn we een hapje gaan eten bij het tentje dat ons twee jaar geleden al zo leuk had geleken, maar dat toen steeds dicht was: El Loco Natural.

We vonden een leuk plekje op het balkon en hebben er heerlijk gegeten met uitzicht op de bedrijvigheid op straat.

Na een heerlijke maaltijd slenterden we terug richting het hotel, toen we weer Kim en Uve tegenkwamen. We zijn even wat gaan drinken. Eelkje haakte snel moe af, Minke is nog even gebleven. Toen Minke weer terug was op de kamer ging ze tijdens het uitkleden met haar voet recht in de omhoogstaande pin van de gesp van haar riem staan. Au! Het bloedde best en natuurlijk was het ook even schrikken. Gelukkig zakte de pijn vrij snel, maar lopen was lastig. Eerst maar slapen, en morgen verder zien.

Dag 185, 12 juni – Puerto Viejo

Eelkje is ‘s ochtends gaan pinnen met de creditcard van Minke haar moeder . In het hele dorp kon je alleen geld opnemen met Visa, dus onze pinpassen en MasterCards waren onbruikbaar. Maar ja, we hadden natuurlijk wel wat Costaricaans geld nodig. Bij Roger zijn we heerlijk uitgebreid gaan ontbijten. We namen allebeid de Break Booster, een grote kom met veel vers fruit, yoghurt en muesli.

Minke had helaas best veel last van haar voet, dus we hebben nog even getwijfeld of we wel op pad zouden gaan. Eerst zijn we maar even een stukje gaan lopen langs het strand dat aan het dorpje grenst.

Minke liep nog in xe9xe9n keer naar het slecht aangegeven kantoortje waar je buskaartjes kunt kopen. We kochten kaartjes voor de eerste bus morgenochtend naar San Josxe9, de hoofdstad van Costa Rica en de stad waar we twee jaar geleden zijn beroofd. Bah, we hadden geen zin om daarheen te gaan maar ja, op doorreis moesten we wel. Uiteindelijk besloten we vandaag toch maar fietsjes te huren. We hebben een stuk gefietst over de strandweg.

Hier en daar zijn we even het strand opgelopen om wat foto’s te maken – de foto’s die twee jaar geleden zijn gestolen. 

Helaas was het toch minder mooi dan in onze herinnering. Hadden we die ge-idealiseerd?

Of zijn we dan echt zo verwend met alle mooie dingen die we al hebben gezien deze reis?

Of lag het er gewoon aan dat het nu veel rustiger weer was, en de zee dus minder onstuimig?

We zijn doorgefietst tot Punta Uva. Hier zijn we even op het strand gaan liggen en hebben we vooral genoten van een verfrissende duik in zee.

Op het strand liggen was namelijk niet echt een pretje; door je sarong heen voelde je het hete zand op je lijf branden en in de zon was het niet te harden. Snel de schaduw maar weer in dus. In een restaurantje hebben we even wat gegeten en gedronken.

Op de terugweg brak helaas al vrij snel Minke haar ketting. Eerst hebben we een stukje gelopen, maar daarna heeft Eelkje Minke geduwd, en na niet al te lang waren we weer terug in het dorp. Op de kamer wachtte ons weer die heerlijke verkoelende douche. ‘s Avonds hebben we wat leuke spulletjes gekocht op de souvenirmarkt, en eten voor morgen onderweg in de bus en voor vanavond op de kamer. Buiten de winkel zat een kakkerlak van zeker 10 centimeter groot. Die was dus niet meer eng maar eigenlijk best mooi (tot hij in je kamer zit natuurlijk, brrr). Op de kamer hebben we onze broodjes gegeten, en ons verbaasd over het feit dat de receptie al dicht was. Morgen moesten we vroeg weg, en onze waardevolle spullen lagen daar nog in de kluis. Toen we echt helemaal niemand konden vinden besloten we het toch maar uit te stellen en nu lekker te gaan slapen.

Dag 186, 13 juni – Reisdag naar Liberia

We mochten voor de verandering weer eens lekker vroeg ons bed uit: om 5u30 stond de wekker. Ook nu was er nog geen leven bij de receptie, maar ja, we moesten natuurlijk wel onze spullen terughebben…En dus heeft Minke de jongen maar echt wakkergebeld, en kregen we onze spulletjes nog net op tijd terug. Na het betalen liepen we rond 6u30 weg bij het hostel, op weg naar de bushalte.

Ondanks de vroegte was het al bloedheet en waren we flink bezweet na de wandeling, die toch algauw ruim 5 minuten duurde.

Om 7u kwam de bus en zowaar vertrokken we ook echt op tijd. Het eerste stuk van de reis was langs de kust en hier en daar hadden we mooie uitzichten op zee. Via Puerto Limxf3n reden we in vier uurtjes naar San Josxe9. Natuurlijk kwamen we uitgerekend uit op het busstation waar we de vorige keer beroofd waren.Maar natuurlijk ging het dit keer prima: tassen uit de bus, hup, meteen de taxi in, en binnen 5 minuten hadden we het busstation alweer verlaten. Op het andere busstation bleek dat we geluk hadden, de bus naar Liberia vertrok al om 11u30. Bliksembezoekje aan de hoofdstad dus.

Ook nu verliep de reis prima en rond 16u waren we al in Liberia, in het noorden van Costa Rica. Na een tijdje zoeken naar een hostel kwamen we ook hier uit bij het hostel waar we twee jaar geleden ook hadden geslapen. Beetje een donker hok, niet zo spannend maar wel okee, zeker voor een nachtje. Helaas werd Eelkje wel meteen gastvrij onthaald door de kolonne muggen die daar in de kamer op mensenbloed zat te wachten…. Goed onder de klamboe kruipen dus!

We hadden geen plannen verder in Liberia dus we zijn lekker een internetcafxe9 ingegaan om aan het log te werken. We hebben ‘s avonds een pizza gegeten maar ook in de pizzeria (we zaten op een binnenplaatsje in de open lucht) werden we verjaagd door de muggen. Terug naar het hostel dan maar, via het centrale plein met de oerlelijke kerk die daar staat. In het hostel hebben we nog lekker even een douche genomen en toen zijn we lekker gaan slapen. Morgen zouden we Costa Rica alweer verlaten en doorreizen naar Nicaragua!

Dag 180, 7 juni – Bocas del Toro

Gelukkig had Eelkje goed geslapen en was de koorts vanochtend ook gezakt. Ze voelde zich echter helaas niet echt goed genoeg om veel te ondernemen. Minke is ook maar lekker bij het hostel gebleven ‘s ochtends.

Het was dan ook geen onaangenaam plekje! Aan het begin van de middag besloot Minke om toch maar even naar Playa Wizard te lopen, om er even tussenuit te zijn en om een lekkere duik te nemen in de zee. Terwijl Minke even aan het genieten was van de golven heeft Eelkje een douche genomen en ze is daarna al liggend in de hangmat de landenvlaggetjes op de tassen gaan naaien. Dat moet ook gebeuren natuurlijk!

Toen Minke niet veel later terugkwam hebben we even lekker op het balkon van het hostel zitten kletsen. We besloten voor morgen te proberen een snorkeltour te boeken bij Archimedes. Minke liep richting zijn huis. Daar ontmoette ze een Duitse jongen en een Nederlands meisje. Zij zouden de volgende dag de schildpaddentour gaan doen met Franz, de vage Duitser. Naar het scheen had hij inmiddels een of andere vergunning gekocht (net zo makkelijk!) en hij deed het voorkomen alsof de tour nu volledig legaal was. Na veel twijfelen (vooral Eelkje vertrouwde die gast gewoon voor geen meter) besloten we dan toch maar mee te gaan. Het stel zou die avond nog even bij ons langskomen in het hostel om de rest af te spreken.

Minke tekende op de kaart de route in die we op de Galapagos hebben afgelegd. Toen wij net ons maaltje (een kant-en-klaarpasta) zaten te eten kwamen ze dan inderdaad even langs. Het bleek dat we met een groep van 9 zouden zijn, maar Franz had verteld dat dat geen probleem zou zijn. De tour was inmiddels ook een stuk in prijs gestegen, maar ja, dat moest maar, want we hadden er natuurlijk wel een beetje extra geld voor over om met een goed georganiseerde tour mee te gaan. Natuurlijk zou het nog even afhankelijk zijn van hoe Eelkje zich morgen zou voelen, maar in principe spraken we om 15 uur af bij het internetcafxe9. Minke bleef nog een tijdje kletsen, maar Eelkje is al vrij snel lekker haar bedje ingegaan.

Dag 181, 8 juni – Bocas del Toro

En toch bleef het aan Eelkje knagen, die Franz en dus de tour. Ze voelde zich er wel heel erg schuldig over omdat ze wist dat Minke echt ontzettend graag wilde. Uiteindelijk besloten we toch maar weer om het niet te doen. Laatste optie: het zelf te regelen via het Turtle House op Isla Colon. Daarvandaan worden de vrijwilligers uitgezonden en daar zouden dus ook de personen zitten die weten wat wel en niet kan. Eelkje is na het douchen langs het internetcafxe9 gelopen om daar tegen Franz te zeggen dat we weer niet mee zouden gaan. Hij keek haar nauwelijks aan toen ze het vertelde, het kon hem duidelijk echt werkelijk niets schelen.

We hebben ontbeten bij een leuk tentje waar we allebei heerlijk hebben gegeten. Daarna hebben we geprobeerd om het Turtle House telefonisch te bereiken maar dat lukte helaas niet. Het nummer in de Lonely Planet bleek niet te kloppen. Irritant. Dan nog maar weer een keer op en neer naar het andere eiland die middag. Maar voor die tijd wilden we wel nog iets leuks doen. Bij de moeder van Archimedes regelden we een lift naar Hospital Point, een mooie snorkelplek vlakbij. Daarna liepen we even terug naar het hostel om de spullen te pakken. Nog even snel langs de supermarkt voor twee koude biertjes: we hadden daar eerder mensen in het ondiepe water zien zitten met een biertje en dat zag er zeer aantrekkelijk uit! Het was maar een minuut of 10 varen naar Hospital Point. Met de kapitein spraken we af dat we 5 kwartier later weer zouden worden opgehaald. We zijn eerst een stukje gaan lopen naar een iets groter strandje met wat zon. Onderweg werden we nog staande gehouden door een Amerikaanse man, we bleken over zijn privxe9-terrein te lopen. Hij liet ons toch maar doorlopen, ‘jullie zijn er nou toch al’.

We hebben eerst eens lekker een biertje gedeeld in het ondiepe water en daarna zijn we gaan snorkelen. Het koraal was daar werkelijk schitterend! Heel erg kleurrijk en in veel verschillende vormen en soorten. We zagen gigantische zee-egels (ongeveer 30 cm diameter) en een rode zeekomkommer. Althans we dachten dat het een zeekomkommer was. Het mooiste was toch wel een zwarte vis met felblauwe, bijna lichtgevende stipjes. Na het snorkelen dronken we nog een biertje en we hebben de mango gegeten die we op de zeebodem hadden gevonden. Tropisch! Toen was het eigenlijk alweer een beetje tijd om het stukje terug te lopen naar de plek waar we zouden worden opgehaald. Eenmaal terug op Bastimentos regelden we gelijk nog even een lift naar Isla Colon, waar we iets wilden gaan regelen voor de schildpadden. En we boekten gelijk ook nog maar een tour naar Punto Viejo, een oud indianendorpje, en Playa Polo voor morgen.

Toen dit allemaal geregeld was zijn we in het hostel even gaan douchen en daarna werden we met de watertaxi overgebracht. We liepen gelijk naar het Turtle House. Daar was een meisje dat net terugkwam van Playa Larga, waar ze als vrijwilliger had gewerkt op het strand. Ze was ontzettend enthousiast. Ze vertelde dat ze daar elke nacht het strand op en neer had gelopen om de nestende schildpadden te zoeken en te registreren. Ze had er alle nachten schildpadden gezien! Helaas lag degene die moest gaan bepalen of wij daar ook heenkonden net even te slapen. We spraken af dat we over een uurtje nog even terug zouden komen. Op xe9xe9n van de vele en dure terrassen hebben we met uitzicht op het water genoten van een lekker biertje. Zowaar eindelijk een Panamees biertje met iets van smaak. Maar het bleef toch wel waterig!

Weer terug in het Turtle House werd Carolina voor ons wakkergemaakt. We vertelden haar wat wij wilden. Ze leek in eerste instantie een beetje terughoudend maar hoe langer we daar waren, hoe meer ze loskwam. Franz, onze Duitse vriend, bleek overigens dingen te doen die echt niet door de beugel kunnen! Hij was een enorme bron van frustratie voor Carolina en ook voor de biologen op het strand, omdat hij toeristen meeneemt en het laat voorkomen alsof het daar een grote toeristische attractie is, terwijl die biologen geen gidsen zijn, maar gewoon aan het werk. Daarnaast betaalt hij helemaal geen geld voor de toegang van het National Park en hij draagt dus niets bij aan het onderzoek. Carolina was in elk geval erg blij om te horen dat we niet mee waren gegaan met hem, en dat we het op de goede manier wilden regelen. Na het nodige overleg vond ze het dan ook goed dat we de volgende avond naar Playa Larga zouden gaan. Ze zei er echter wel bij dat het wel veel moeite zou kosten om daar te komen. Maar wij zouden toch de tour doen naar Playa Polo, en dat is nou net het strand dat maar een uurtje lopen van Playa Larga ligt. We zouden dus wel wat regelen met de gids: hij zou ons daar die middag achterlaten en dan de volgende ochtend weer ophalen. Carolina rekende ons 18 dollar per persoon voor de toegang tot het park en voor het eten daar.

Natuurlijk moest Eelkje nog steeds een beetje twijfelen, maar het voelde nu in elk geval helemaal goed en dus betaalden we Carolina. Het zou vast geweldig worden! Toen we wegliepen liep het alweer tegen 19 uur. We besloten nog even naar een internetcafxe9 te gaan om daar wat tijd te besteden aan het log, maar toen we eenmaal goed en wel zaten kwam Minke erachter dat ze daar eigenlijk helemaal geen zin in had, dus we zijn niet lang gebleven. Weer zochten we een lekker plekje aan het water om een hapje te eten. We bestelden een pizza en een salade. En ondertussen konden we ‘genieten’ van een Nederlands gezin naast ons, dat ons de nodige plaatsvervangende schaamte opleverde. Na het eten liepen we naar de pier, in de veronderstelling dat daar ook ‘s avonds heel veel bootjes zouden liggen die je wel mee wilden nemen naar Bastimentos. Maar dat bleek nog niet zo simpel te zijn! Eerst hebben we een tijd zitten wachten. Een ietwat vreemde kerel die erg naar drank rook begon zich ermee te bemoeien; hij wist ons te vertellen dat er nog wel een bootje zou komen, want er liepen nog wat mensen van Bastimentos hier rond, die om 22 uur een lift hadden geregeld. Uiteindelijk bleek dat we daar dus heel veel geluk mee hadden! Het tochtje door het donker was wel een beetje spookachtig: overal zwart en heel erg stil. Kennelijk hoeven boten hier ‘s avonds geen licht te hebben, of in elk geval heeft bijna niemand het. Best link! Terug in de kamer zijn we vrij snel naar bed gegaan want morgen zou een lange dag worden!

Dag 182, 9 juni – Bocas del Toro

Helaas was nu de beurt aan Minke om erg slecht te slapen. Met zo’n drukke dag op het programma is dat natuurlijk niet zo lekker wakker worden. Toch besloten we om het hele avontuur nu dan maar vol goede moed over ons heen te laten komen. Om 9u30 stonden we bij de pier, waarvandaan onze tour zou beginnen. Niet Archimedes bleek de gids, maar zijn broer, Keith. Er was helaas een klein probleempje: het meisje dat ook nog met ons op tour zou gaan, was ziek en kon dus niet mee. Gevolg: de tour zou duurder zijn. Normaal gesproken kost een dagje op pad 60 dollar voor de boot. 20 per persoon dus, als je met zijn driexebn bent. Gelukkig viel er met Keith wel te onderhandelen, hij wilde ons wel meenemen voor 50 dollar. Natuurlijk wist hij ook wel dat hij vroeg thuis zou zijn; we wilden ons immers laten afzetten op Playa Polo, en ons dan de volgende dag laten ophalen. Dat wilde hij ook wel doen, voor 10 dollar. Zo had hij uiteindelijk toch nog zijn geld, en was het voor ons allemaal prima geregeld. Het was weer een schitterende boottocht.

Na een tijdje zagen we in de verte de Zapatillas weer liggen, waar we een paar dagen eerder een bezoekje aan hadden gebracht. Schitterend! We voeren een paar keer door heel ondiep water.

Heel mooi, want het was prachtig helder, zodat we het koraal konden zien, en de schitterende reflecties van het zonlicht op de zandbodem en het koraal en de planten gaven het water veel verschillende tinten blauw. We gingen een klein kanaaltje in en we zaten vrijwel meteen midden in een mangrovebos. Wat een verschil van omgeving!

Het was er best een beetje spookachtig, al die boomwortels die bogen vormen boven het wateroppervlak.

En overal waar je keek zag je kleine krabbetjes. Na een tijdje varen kwamen we bij de eerste stop voor deze dag: het dorpje Salt Creek. Dit is een heel authentiek indianendorpje.

De ‘weg’ naar het dorpje

Hoewel, het is dan wel weer zo toeristisch dat je een dollar per persoon moet betalen om er rond te mogen kijken. Dit geld komt wel direct ten goede aan de gemeenschap, prima dus.

Het dorpje zelf was heel klein. Het lag temidden van de glooiende grasvelden en bestond uit een aantal houten huizen.

Op een veld waren net de schoolkinderen al voetballend aan het genieten van hun pauze.

Al vrij snel moesten ze naar binnen en was het dorpje redelijk uitgestorven.

Verderop stond een kerkje dat meer weg had van een schuur.

De kerk

Ook heel leuk was de lokale kroeg met de leuke naam ‘Aquxed me quedo’ (hier blijf ik). Het was niet meer dan een afdakje tegen de regen.

De kroeg

De bar was een stukje van het geheel dat was afgezet met wat planken. Geen voorraad te bekennen, er stonden alleen wat lege bier- en rumflessen.

De bar

Keith vertelde dat de lokale bevolking hier na een avondje flink drinken gewoon op de grond gaat liggen slapen. Dat moet een heel apart gezicht zijn! Op de weg terug naar de boot hebben we een blik naar binnen geworpen in het klaslokaal.

Heel mooi om dat zo te zien. Het is voor ons echter bijna onmogelijk om je voor te stellen dat er zoveel dorpjes zijn waar het er zo aan toe gaat.

De bevolking is daar nog nooit weg geweest! Het blijft wel altijd heel mooi om te zien hoe gelukkig veel mensen eruit zien. Terug in de boot moesten we het eerste stuk achteruit varen, omdat het kanaal te smal was om in te keren.

We zaten dus heerlijk een tijdje in de benzinedampen. Al vrij snel waren we weer terug op open water. Het bleek niet zo ver naar onze tweede stop, Punto Viejo.

Het strandje waar we stopten was zeer idyllisch. Niemand te bekennen, mooie palmbomen, werkelijk schitterend!

We pakten snel onze snorkelspulletjes en gingen lekker het water in. Althans, lekker… De verkoeling die we zochten vonden we niet bepaald, want de zee was net een warm bad!

Het eerste stukje snorkelen was nog even lastig want het water was echt heel erg ondiep. Zo ondiep dat we regelmatig vast kwamen te zitten, en onszelf met onze handen naar voren moesten trekken terwijl onze lijven over het zeegras schoven. En nu maar hopen dat er niet opeens een zee-egel tussen lag! Minke kwam zelfs nog even helemaal vast te zitten en kon niet meer voor- of achteruit… Maar toen we hier eenmaal voorbij waren werd het snorkelen echt heel mooi. Een stukje uit de kust was een enorme drop-off, en op deze grens hebben we een hele tijd rondgedobberd. We kwamen midden in enorme scholen kleine visjes terecht. We zagen ook nog een rog. Tenminste, dat denken we. Hij was in elk geval gelig met blauwe stippen, en hij had een mooi periscoop-oog dat ons heel scherp in de gaten hield. Het was zelfs een beetje griezelig… Maar hij hield zich natuurlijk gewoon gedeisd totdat wij weer zouden zijn vertrokken. Ook zagen we nog een vis die er erg griezelig uitzag. Hij had een soort zaagtandpatroon op zijn rug en hij keen ons heel boos aan, alsof hij elk moment kon gaan aanvallen. We hebben hem een tijdje bekeken, maar zijn toen ook maar snel weer verder gegaan. Terug op het strand heeft Eelkje nog een poging gedaan om wat te lezen maar het was echt veel te heet om in de zon te liggen.

We zijn lekker in het ondiepe water gaan zitten en hebben genoten van dit supermooie plekje.

We hadden gezelschap van een groepje visjes dat de hele tijd om ons heen zwom, en af en toen ook echt tegen ons aan. Grappig. Om 13u30 was het helaas weer tijd om te gaan. Maar niet getreurd, want we gingen alleen maar door naar het volgende mooie plekje. We voeren naar de moordkust van Isla Bastimentos, dit is de kant van de open zee. We kwamen eerst langs Playa Larga, waar we later die middag heen zouden lopen en waar we de nacht zouden doorbrengen, en het volgende strand was Playa Polo. Keith bracht ons heel netjes naar het strand, keurig tussen de golven door. We spraken af dat hij ons de volgende ochtend om 9u30 daar weer zou komen halen.

Op het strand zagen we ook het groepje Amerikanen weer dat eerder bij ons in het hostel verbleef.

Zij kampeerden nu hier op Playa Polo. Het bleek dat zij uitgerekend vanavond ook naar Playa Larga wilden om schildpadden te kijken. Na de verhalen die wij van Carolina hadden gehoord over mensen die daar zomaar naartoe gingen, hadden wij onze twijfels. Maar goed, wij hadden alles netjes geregeld, dus dit was niet ons probleem.

Eerst was het tijd voor nog wat meer ontspanning. Omdat we redelijk wat spullen bij ons hadden, en Keith er niet meer was om daarop te letten, zijn we om beurten gaan snorkelen. Het was er wel mooi, maar we hebben niet heel veel gezien. Maar wel het grote schildpadschild dat daar vlakbij het strand op de bodem ligt. Minke zag nog wel iets griezeligs: een zeeslang die haar met opgeheven kop in de gaten aan het houden was! Brr, maar gelukkig deed hij verder niets. De rest van de tijd hebben we lekker in de schaduw liggen lezen en wat gegeten.

Ook maakten we kennis met Polo, de man die al 41 jaar hier in zijn eentje woont. Hij verzorgt het eten voor de toeristen die er kamperen en hij verkoopt ook frisdrank en bier. Het was wel een beetje een vreemde man. Hij stond op een gegeven moment pal naast Eelkje, keek langs haar heen en schreeuwde heel hard de vraag "Komen jullie ook kamperen?". Bleek dat hij het wel degelijk tegen ons had! Verder heeft hij om duistere redenen een hekel aan negers, en hij heeft ook zelfgemaakte bordjes opgehangen die dat verkondigen. Zelf is hij zo donker als het maar kan…Tenslotte spreekt hij ook geen Spaans.

Rond 16u30 besloten we richting Playa Larga te gaan. Dus: bikini uit en lange broek aan. Het pad dat we moesten volgen konden we niet meteen goed vinden, maar de richting wisten we en zolang we in de buurt van het strand bleven konden we natuurlijk niet verdwalen. Toen we een klein riviertje waren overgestoken hebben we ook onze slippertjes omgeruild voor onze dichte wandelschoenen. Eelkje was wat ongelukkig op het smalle pad dat hier en daar overgroeid was in combinatie met de vrij zware plastic tas in haar hand. Deze bleef aan doornen haken en was gewoon onhandig.

De route was erg mooi, met links de zee en verder bos. We zagen nog een aantal rode kikkertjes en heel veel krabbetjes en salamanders.

Door de onduidelijkheid die we soms hadden over het pad deden we er wat langer over om op Playa Larga te komen dan de 45 minuten die ons waren verteld. Rond 17u45 kwamen we dan uiteindelijk aan.

De twee biologen stonden toevallig net op het strand. Ze waren een beetje terughoudend over onze komst (zoals ons al was voorspeld) maar toen we uitlegden hoe we het hadden geregeld waren ze ontzettend hartelijk en gastvrij. Ze heetten Ramon en Victor en ze waren allebei Spaans. Ze stelden ons voor aan de drie vrijwilligers en lieten het huis zien waar ze woonden. Het was een klein gebouwtje met slaapkamers en daarnaast stond een overdekt eetgedeelte.

Daar hingen ook de hangmatten waar wij die nacht in zouden slapen. Ramon moest even weg, en wij gingen al vrij snel met de anderen het strand op. Twee dagen geleden was er namelijk een schildpaddennest uitgekomen en dat werd nu uitgegraven.

Op deze manier wordt geregistreerd wat er allemaal op het strand gebeurt met de schildpadden. Victor haalde het nest leeg en sorteerde alles wat eruit kwam in verschillende stapeltjes. Daarna werd er geteld hoeveel van alles er was.

Er was een stapeltje met eierschalen: dit was van de schildpadden die uit het ei gekomen waren. Er was een stapeltje met lijkjes: deze schildpadden zijn wel uit het ei gekomen maar hebben het niet gered om door het zand naar boven te klimmen naar de oppervlakte.

Dan was er nog een hoopje met eieren die wel bevrucht waren maar niet uitgekomen. Dat was wel heel indrukwekkend: je zag namelijk een minischildpadje vastzitten aan de "moederkoek", een heel bizar en mooi gezicht. Het laatste stapeltje was dat van de onbevruchte eieren. Een bepaald percentage van de eieren in elk nest wordt niet bevrucht. Waarom is niet precies duidelijk maar er bestaan drie theoriexebn over:

1: de onbevruchte eieren liggen bovenop in het nest, zodat bij een aanval van een roofdier dit de eerste eieren zijn die worden geroofd.

2: de onbevruchte eieren vullen de gaten op tussen de andere eieren om deze bescherming te bieden.

3: de onbevruchte eieren zouden een bijdrage leveren aan de vochtregulatie in het nest.

Het was erg interessant om te zien, heel indrukwekkend ook, zeker als je je bedacht dat hier dus twee dagen eerder een hele rits van die kleine hummeltjes is uitgekomen. Alles wat Victor had opgegraven werd nu teruggegooid in het gat en de kuil werd gedicht. Na dit bezoekje liepen we terug naar het kamp waar de vrijwilligers gingen koken. Er hing een heel gemoedelijk sfeertje daar, iedereen droeg zonder dat daar om gevraagd moest worden zijn steentje bij.

Onze bedden!

Op een gegeven moment kwamen er wat mensen aan bij het kamp dus wij dachten dat dat de Amerikanen wel zouden zijn. Het bleken echter drie Spanjaarden die er met de boot waren gebracht en later ook weer met de boot terug zouden gaan. Victor en Ramon worden eigenlijk wel een beetje gek van steeds meer mensen die zomaar onaangekondigd aan komen zetten in de veronderstelling dat ze daar een soort toeristisch centrum aan zullen treffen. Het is wel heel goed om te merken dat ze zich heel goed realiseren dat dit niet in de eerste plaats de schuld van de toeristen is maar dat het komt door de valse voorlichting op Bastimentos. Kennelijk hebben veel bootsmannen ontdekt dat ze zo ook ‘s avonds nog flink kunnen verdienen als ze toeristen aanbieden om ze naar Playa Larga te brengen. Ze bieden echt een soort tour aan, terwijl het hier echt alleen maar een onderzoeksplek is.

En dan is er nog het vervolg van het verhaal over Franz, de Vreemde Duitser. Hij blijkt echt heel wat dingen te doen die echt niet mogen en hij geeft toeristen verkeerde en onvolledige informatie. Hij verschijnt met enige regelmaat daar en verwacht dan van Ramon en Victor dat ze wel even een tour geven. Begrijpelijk natuurlijk dat dat het bloed onder de nagels van die jongens vandaan haalt. Zij zijn dan trouwens wel weer zo dat ze dan wel die toeristen die niet beter weten alles willen laten zien. Ze waren nog steeds heel blij dat wij alles zo goed hadden geregeld en lieten ons dat ook vaak weten. Dat was heel fijn omdat wij ons daar nog wel even wat zorgen over hadden gemaakt.

Terwijl Ramon en Victor nog even met de Spanjaarden in gesprek waren hebben wij een hapje gegeten. Pasta met groente. Weer wat later kwamen ook de Amerikanen aan. Ook zij wisten niet beter en ook nu waren Ramon en Victor weer veel te aardig. Minke merkte al op dat de mensen op deze manier natuurlijk blijven komen. Ze horen van andere mensen op Bastimentos dat het eigenlijk niet mag maar dat je toch niet wordt weggestuurd en dat je dus alsnog schildpadden kunt gaan kijken. Nu waren we wel met heel veel mensen.

Normaal gesproken wordt er over het strand gelopen om 21 uur, om middernacht en nog een keer nog later. Maar speciaal voor de Amerikanen werd het schema omgegooid en zij mochten om 22 uur mee. Na het eten liet Victor ons zien wat er allemaal voor gegevens worden verzameld van een schildpad als ze komt nesten. Grootte, lokatie, aantal gelegde eieren, oorsprong (dit weten ze natuurlijk alleen als ze gelabeld is, zo niet dan wordt dat ter plekke gedaan) en nog wat dingen. Leuk om te horen en leuk om er zo bij betrokken te worden. We hebben nog even wat zitten kletsen en wat in de hangmat gehangen, tot het om 21 uur tijd was om te gaan lopen. Wij gingen met Victor en de drie Spanjaarden op pad.

Het strand is 3 km lang en genummerd van 60 tot 0 (blokjes van 50 meter dus). Het looptempo ligt heel hoog, en door het mulle zand loop je die afstand ongeveer in 40 minuten. Het was nog best warm ook zonder de zon en het zweet droop van ons af. Maar het sfeertje was heerlijk. Victor vertelde heel veel en het was heel leerzaam en interessant. Helaas zagen we geen schildpadden. Op het laatste gedeelte van het strand komen bijna nooit schildpadden aan land en Victor stelde voor dat wij daar zouden wachten tot hij terug was, dan konden we even bijkomen. Hij scheen nog even naar het kleine meertje vlak achter ons, of hij oplichtende ogen van kaaimannen zag, maar niets. Lekker idee dus, dat die zo dichtbij ons konden zitten. Volgens Victor waren het maar kleintjes, maar toch. Alle zaklantaarns en de flitsers van camera’s waren overigens afgeplakt met een rood filter om de schildpadden niet te storen.

Toen Victor weer terug was (hij had inderdaad niets gezien) liepen we het stuk weer terug. Op een gegeven moment zagen we de zaklamp van Ramon die ons met de Amerikanen tegemoet kwam lopen. Hij en Victor hebben bepaalde signalen om elkaar duidelijk te maken of ze schildpadden zien en opeens gaf Ramon het signaal dat hij wat zag. We waren gelukkig al in de buurt, en het bleek dat daar net een leatherback aan land gekomen was! Toen we aankwamen had ze net de kuil gegraven voor het nest, en begon ze met het leggen van de eieren.

Ramon maakte het heel duidelijk dat wij vooraan mochten staan en daar de hele tijd mochten blijven, terwijl de rest in twee groepen om beurten even mocht kijken. Wel leuk, zo’n voorkeursbehandeling! Victor telde de eieren. Het waren er 87, en 42 onbevruchte. De schildpad werd opgemeten, en over de bolling van haar schild was ze bijna anderhalve meter lang, en een meter breed. En het was een kleintje, zeiden ze erbij! De lokatie op het strand werd nauwkeurig bepaald, zodat ze het nest later nog terug zouden kunnen vinden.

En het was echt magisch, om die eieren, die nog het meest lijken op pingpongballen, zo uit dat prachtige dier te zien vallen. Echt heel erg indrukwekkend. Na het leggen van de eieren werd het nest door de schildpad gecamoufleerd om de exacte lokatie van het nest moeilijker vindbaar te maken voor roofdieren. Nu mochten er ook foto’s worden gemaakt. Het camoufleren gebeurt door het opgooien van zand en het schuiven door het zand. Dit proces zou nog wel even duren, dus we besloten om haar verder met rust te laten.

De Amerikanen (van wie er overigens twee niet eens mee het strand op waren gekomen) wilden nu toch wel het liefst weer terug. Ze hadden nu gezien waar ze voor waren gekomen, dus ‘been there, done that’ , klaar. Ze hielden er totaal geen rekening mee dat het hele schema voor hen was omgegooid, en dat Ramon nu in zijn eentje moest lopen. Hoe Amerikaans…Ramon vroeg nog wel aan ons of wij mee wilden. Minke twijfelde erg, voor Eelkje was een wandeling wel mooi, ze was erg moe nog na de griep en heel erg verhit. Minke besloot ook om terug te gaan, wat te rusten, en dan om later nog een keer op en neer te gaan.

Rond middernacht waren we terug. De Spanjaarden en de Amerikanen verdwenen al vrij snel en we zijn lekker neergeploft om bij te komen. Na een tijd vertrok iedereen behalve Eelkje. Zij maakte zich lekker klaar voor de nacht met haar lakenzak in de hangmat, boekje erbij, wat een mooi en bijzonder plekje om de nacht door te brengen. Victor had nog een paar keer aangeboden om zijn bed af te staan en zelf in de hangmat te slapen. Heel lief maar we vonden het wel prima zo.

Minke is met de rest het strand opgegaan. Helaas hebben ze geen schildpadden meer gezien, en ook helaas begon het ontzettend hard te regenen, en later ook te onweren. Dat is toch niet zo prettig op het open strand dus ze waren blij dat ze veilig terug waren, rond 3 uur. Eelkje sliep ondertussen best lekker, en had eerder nog een briefje van Ramon gevonden, die ook aanbood zelf in de hangmat te slapen. Echte heren! Minke was nog even in de verleiding, logisch ook, want ze was ontzettend doorweekt! Maar uiteindelijk hebben we allebei in een hangmat geslapen.

Dag 183, 10 juni – Bocas del Toro

We werden rond 7 uur wakker. Om 7u45 zijn we samen met Ramon, die graag met ons met de boot terug mee wilde naar Bastimentos, op pad gegaan, terug naar Playa Polo. Na een uurtje waren we daar. Natuurlijk waren we alweer helemaal verhit dus we zijn nog maar even de zee ingedoken. Om 9u15 kwam Keith netjes aanvaren. Ramon ging mee om in het dorp dingen te regelen over de vele ongewenste bezoekjes van Franz. De boottocht terug naar Bastimentos was vrij ruw, er waren veel golven, maar met een ervaren kapitein aan het roer was dat alleen maar genieten.

Na een heerlijke en welverdiende douche zijn we lekker ons bedje ingekropen. Minke was al om 13 uur weer wakker en is gaan lezen. Eelkje sliep veel langer door, tot 17 uur. We zijn weer een beetje in actie gekomen, maar verder dan het internetcafxe9 en een restaurantje zijn we niet meer gekomen. Na een lekker biertje keerden we terug naar onze kamer, waar het een enorme zwijnenstal was. Hoogste tijd om de tassen in te pakken: morgen zouden we eindelijk weer doorreizen, Costa Rica in!

Dag 175, 2 juni – Reisdag naar Bocas del Toro De wekker stond wat eerder, zodat we de tassen nog in konden pakken. Omdat Eelkje een ontbijtje regelde terwijl Minke de andere praktische dingen deed, konden we redelijk op tijd weg. Helaas nog wel met een hoop natte kleren, ook de bergschoenen waren nog doorweekt. Op het dorpsplein konden we direct de grote gele schoolbus instappen die ons naar David zou brengen.

Het dorpsplein

In David hadden we direct een aansluiting naar Almirante, waar de haven is. We moesten in David wel een stukje lopen en onze tassen zijn toch echt te zwaar. We waren dus blij toen een vriendelijke meneer onze tassen even naar de bus droeg (aan elke hand 1 tas, zijn wij nu van die watjes? ). Onderweg hadden we nog een stop in Chiriqui Grande, wat vooral Eelkje niet zo’n succes vond. Allemaal kinderen die om geld zeurden en haar sandalen (?) wilden poetsen.

Om 13u45 waren we in Almirante waar we nog een klein ritje met de taxi voor de boeg hadden. Aangezien de prijs kennelijk 1 dollar per persoon was, bleken er erg veel mensen in de auto te passen. Minke zat praktisch op schoot bij een grote vriendelijke neger, Eelkje zat comfortabel in de achterbak van de pick-up. Eenmaal in de haven aangekomen was het vooral lang wachten.

De haven van Almirante Toen de watertaxi er eenmaal was, laadden twee Fransen die op de Bocas wonen enthousiast hun nieuwe barkrukken in. De boot moest echter nog even tanken en vertrok dus weer. De volgende watertaxi kwam eerder dan dat deze retour kwam, maar onderweg kwamen we de barkrukken weer ergens tegen en deze werden dus alsnog overgeladen. Na een stukje varen kwamen we min of meer op open zee dus toen kon het gas open. Dat was erg lekker, want het was ontzettend warm hier. Na ruim 20 minuten kwamen we in het dorpje Bocas aan op het hoofdeiland Colon.

Wij hadden besloten dat we liever naar een iets kalmer eiland gingen en namen dus een andere watertaxi naar het eiland Bastimentos. Dit boottochtje was erg leuk en liet zien dat we in een mooi tropisch gebied waren beland. Helder blauwe zee en mooie groene eilanden.

We werden afgezet op de steiger van Tio Tom (Oom Tom), het hostel waar we een kamer hadden gereserveerd. Dat was een erg leuk plekje, helemaal op het water gebouwd.

We werden ontvangen door Oom Tom zelf, een Duitser die zich hier gevestigd heeft. Ook de kamer was erg leuk, helemaal van hout, met twee grote luiken als ramen. Van daaruit had je een geweldig uitzicht over het water. Het bed was wel wat slechter, maar verder was het heerlijk. We hadden het allebei vreselijk warm, dus we zijn als eerste maar even naar het strand gelopen. Playa Wizard, het dichtsbijzijnde strand, was ongeveer een klein halfuurtje lopen. Het dorpje ligt namelijk aan de andere kant van het eiland dan de betere stranden. De wandeling was echt schitterend. Je steekt dus het hele eiland over en daarbij heb je geweldige uitzichten. 

Er zijn ook heel dicht begroeide stukken die ook erg mooi zijn. Het strand bleek erg de moeite waard. Erg rustig, maar ontzettend mooi.

De golven waren aardig hoog, dus daar konden we heerlijk in spelen. Helaas zijn hier wel veel riptides en onderstromingen dus we hebben ons maar niet al te diep gewaagd. We hebben ons verbaasd over de temperatuur van het water, die erg hoog was. We zijn niet al te lang gebleven, want we wilden graag met licht teruglopen over het dichtbegroeide pad. Je weet maar nooit wat er allemaal met je meewandelt met 6 of 8 poten, of misschien wel helemaal geen poten…. Om iets over 18 uur waren we terug bij Tio Tom voor een verkoelende douche, die wat tegen bleek te vallen. Kortom, een pisstraaltje dus. Dat moest goedgemaakt worden met een ijskoud biertje, wat we lekker op het einde van de steiger hebben opgedronken. Minke lag hierbij lekker in een hangmat, praktisch boven het water, echt een schitterende plek.

Na dit biertje zijn we op zoek gegaan naar een eettentje en we kwamen op een leuk terras over het water terecht. Op de kaart stond weinig vegetarisch, maar dat was voor de ober geen enkel probleem. Hij haalde gewoon de kaart van de buren er ook even bij. Uiteindelijk at Minke van de kaart van de buren en Eelkje van de eigen kaart. Geen probleem kennelijk. Toen we na het eten terug gingen naar Tio Tom was het nog erg warm. Minke besloot nog even in de hangmat aan de waterrand te gaan lezen, maar viel daar al snel in slaap en besloot terug naar de kamer te gaan. Toen kon de dramatische nacht pas echt beginnen. In de kamer was het echt niet te harden zo warm en er zaten vreselijk veel muggen. We hadden geen fan. Wel een klamboe, maar als je daar onder ging liggen werd je vanzelf onpasselijk, niet alleen van de extra hitte die dat oplevert, maar ook van de stank van dat ding. Deze klamboe was duidelijk al in gebruik sinds de opening van dit hostel en sindsdien niet meer gewassen. De eerst zo vriendelijke Oom Tom gaf nu niet thuis helaas, de film die hij zat te kijken was kennelijk veel belangrijker voor hem. Erg jammer. Er zat niet veel anders op dan de nacht uit te zitten en morgen een andere kamer te gaan zoeken.

Dag 176, 3 juni – Bocas del Toro

Na deze onprettige nacht zijn we vandaag als eerste een nieuwe kamer gaan zoeken. Al snel hadden we een erg leuke kamer gevonden. Wel niet zo mooi over het water, maar wel met een mooi balkon en een super uitzicht over het water. We verhuisden snel onze spullen (erg jammer dat Oom Tom ons geen blik meer waardig achtte, zielige mensen zijn dat toch eigenlijk). Onze nieuwe kamer was vrij klein, maar heel knus, met een goed bed, een schone (en hele) klamboe en een fan. En hij was nog goedkoper ook! In ons nieuwe hostel genoten we van een heerlijke koude douche, wat een fijne straal zeg, en gingen we ontbijtspulletjes kopen om op ons balkon een ontbijtje in elkaar te knutselen. Na het ontbijt zijn we met de watertaxi naar het dorp Bocas gegaan omdat we ons wilde verdiepen in de mogelijkheden van de eilandengroep, en vooral ook van de mogelijkheden om hier de zeeschildpadden hun eieren te zien leggen.

Onderweg naar Bocas

Het centrale plein van Bocas Na een bezoekje aan de toeristeninfo, een snorkelcenter en wat van het kastje naar de muur gestuurd te zijn, besloten we weer terug naar Bastimentos te gaan. Onderweg in de boot aten we een waterijsje, wat gezien de hitte en de snelheid niet echt een succes te noemen was !

In de boot! Op Bastimentos als eerste weer naar het strand gegaan en daar even lekker afgekoeld en gezwommen. Ook Schaapje en Rafje mochten zich weer uitleven!

Schaapje en Rafje vonden de golven reuzespannend! Eelkje ook trouwens Om 18u30 waren we terug en na een douche gingen we weer op zoek naar een eettentje voor deze avond. Bastimentos dorp heeft eigenlijk geen wegen ofzo. Het is min of meer 1 straat met huizen aan weerzijden. De straat is ook slechts een betonnen voetpad en verder niets.

De hoofdstraat… We liepen het pad af, totdat het ophield. Aan het einde van het wandelpad moesten we een heel smal paadje in, langs het water. Kennelijk was dit echt de route om bij het Italiaanse restaurant te komen. Eenmaal aangekomen bleek het restaurant heel leuk over het water te liggen. Minke at een pizza en Eelkje had pasta. Helaas werd haar eetlust een beetje verstoord door een grote kakkerlak (die volgens het personeel overigens gxe9xe9n kakkerlak was (?)). Op de wandeling terug naar huis schrokken we nog even van een enorme krab die wegschoot toen we aan kwamen lopen, maar daarna konden we moe maar voldaan ons bedje in.

Dag 177, 4 juni – Bocas del Toro

Vandaag zouden we op pad gaan met Archimedes, onze lokale bootman, die ons naar verschillende snorkelplekken zou brengen. Samen met de Amerikaanse Daniel gingen we op pad. De dag begon goed, lekker over het water scheuren met de wind in je haren en de zon in je gezicht. Wat wil je nog meer?

Na ongeveer een halfuurtje varen waren we op onze eerste bestemming: Dolphin Bay. De naam zegt het al, een baai waar veel dolfijnen voorkomen. Al heel snel zagen we een aantal dolfijnen. Dat blijft echt geweldig.

We cirkelden een beetje om de dolfijnen heen en het was weer echt super. Archimedes besloot wel al vrij snel dat we weer verder gingen en dat vonden we wel een beetje jammer, we konden er wel uren naar blijven kijken. Maar ach, we hadden nog zoveel moois voor de boeg! Toen we door een bijzonder ondiep stuk kwamen liet Archimedes ons zien dat er vreselijk veel verschillende soorten koraal zat en een heleboel enorme zeesterren. Hierna ging de 70 PK weer voluit en vervolgden we ons lekkere boottochtje.

Na een tijdje kwamen we bij Coral Cay, de snorkelplek voor de middag. Daar was ook een restaurant waar we zouden gaan lunchen, en de bestelling moest nu vast doorgegeven worden. We bestelden ons eten voor 13u30 en genoten nu al van het idee dat we op dat superplekje met geweldig uitzicht zouden gaan eten.

Daarnaast was er vanaf de steiger al zo’n enorme hoeveelheid tropische vissen te zien, dat we ons ook al erg verheugden op het snorkelen daar, later die middag.

Maar voor de lunch zouden we eerst nog naar Zapatillas gaan, 2 kleine eilandjes die bij het marine park horen. Onderweg er naartoe kwamen we alweer dolfijnen tegen. Dit keer nog veel dichterbij dan eerder vanmorgen en ze zwommen ook echt met de boot mee. Ze waren werkelijk ENORM!. Echt groter dan dat we zo ooit (van zo dichtbij) hebben gezien. Spectaculair.

Archimedes stelde voor dat we het water ingingen om te kijken of ze wilden spelen. Helaas konden we ze, toen we eenmaal in het water waren, niet meer terugvinden. Jammer, maar de duik was ook wel erg lekker. Terug de boot in klimmen was nog een hele onderneming, maar het is gelukt. Snel daarna kwamen we aan bij Zapatilla, wat werkelijk vreselijk mooi was. Superwitte stranden, helderblauwe zee, palmbomen en natuurlijk zon!   

Daniel vertelde ons dat het programma Survivor hier is opgenomen (een soort expeditie Robinson) en zo’n paradijs is het inderdaad.

Archimedes kon niet op het strand komen, dus we hadden een ‘wet’-landing. Tot de schouders ongeveer ! Het snorkelen daar was erg mooi, maar we zijn geen spectaculaire dingen tegengekomen. Na een tijd gesnorkeld te hebben zijn we ook vanaf het eiland van de omgeving gaan genieten. We hebben mooie tropische plaatjes gemaakt

Schaapje en Rafje mochten wxe9xe9r zwemmen

en als afsluiter zijn we in de buurt van de boot nog wat gaan zwemmen

tot we toch echt richting ons lunchparadijsje moesten.

Na weer een heerlijk boottochtje kregen we onze lunch op de perfecte plek geserveerd, onder een rieten dak, met geweldig uitzicht, enorm veel vissen die langs zwommen en met een ijskoud biertje. Wat wil je nog meer? Het eten viel wel wat tegen, maar ach, dat viel bijna niet op…

Toen we na de lunch gingen snorkelen was dat wel een heel bijzondere ervaring. Je waande je daar echt in een aquarium, zo vreselijk veel mooie tropische vissen zwommen er daar om je heen, direct vanaf het trappetje.   

Oooooooooooooooooohhhhh! Na genoten te hebben van dit aquariumgevoel zijn we verder gezwommen, richting de mangrovenbossen. Het water was er ontzettend ondiep, mxe9t heel veel zee egels, wat het zwemmen lastig maakte. Er was wel echt heel veel te zien, schitterend koraal in allerlei vormen en kleuren, heel veel zeekomkommers, heel veel mooie vissen, en een heel klein lief visje wat voortdurend bij ons bleef, erg grappig.

Om 15u30 zat de tour er helaas op en vertrokken we richting Bastimentos. Na een lekkere douche zijn we richting het internetcafxe9 gegaan en daar hebben we wat zitten mailen en aan ons log gewerkt. Ook bleek de eigenaar van het internetcafxe9, de Oostenrijker Franz, een soort tours te organiseren naar de stranden waar de zeeschildpadden hun eieren komen leggen. Aangezien we nog steeds niet ontdekt hadden wat de beste manier was om dit te doen, besloten we met hem af te spreken dat we de dag erna met hem mee zouden gaan. We, vooral Eelkje, hadden er niet echt een goed gevoel bij, maar we besloten het toch maar te doen. Het enige wat ons nog te doen stond deze avond was een hapje te gaan eten. We kwamen terecht bij Uncle Ron, weer aan het water natuurlijk en na lang wachten (ze bleken eigenlijk toch al gesloten..) kregen we weer lekker te eten. Daarna konden we na deze heerlijke onbezorgde dag lekker ons bedje in.

Dag 178, 5 juni – Bocas del Toro

Deze nacht hield alleen een heel stuk eerder op dan we zelf in ons hoofd hadden. Midden in de nacht, zo rond een uurtje of half vier, werden we wakker van een keihard gegil uit de kamer naast ons. We schrokken ons kapot en dachten direct aan allerlei enge dingen. Minke dacht aan een eng beest of een inbreker, Eelkje dacht direct aan brand. Na het gegil was er een hoop geschreeuw over en weer en na een tijdje is Minke even gaan vragen wat er aan de hand was. De buren bleken wakker geschrokken van het feit dat er een kerel in hun kamer stond. Hij was op 1 hoog door hun open raam naar binnengeklommen, xf3ver hun bed geklommen en stond net in hun spullen te snuffelen. Toen ze hem zagen sprongen ze op zijn rug maar hij ontglipte en sprong zo uit het raam (au?). Later bleek dat hij via een stok het raam in was geklommen. Omdat het gemakkelijker was te klimmen zonder kleren aan (kennelijk?) had hij zijn kleren beneden laten liggen. Het bleek niet de slimste inbreker, want in zijn kleren zat gewoon een identiteitskaart, dus ze konden hem heel snel vinden. Hij was namelijk zo dom, dat hij nadat hij was gevlucht, naar zijn tante op het eiland ging om nieuwe kleren te halen. Tsja, wat zal ik zeggen …… Net als onze buren waren wij natuurlijk ook erg geschrokken, dus de rest van de nacht werd er nog maar weinig geslapen en redelijk gebroken begonnen we aan de nieuwe dag.

Het uitzicht vanaf ons balkonnetje Dit speelde ook een rol in onze keuze om de tour met Franz maar af te zeggen. Niet alleen waren we erg kapot en voelden we er niet veel voor om het grootste deel van de nacht over het strand te sjouwen en daarna in een hangmat in de open lucht te slapen, ook vonden we het een tikkeltje griezelig om de kamer een hele nacht alleen te laten. We besloten de dag te besteden aan het branden van een cd-tje, wat helaas op het buureiland moet gebeuren. Na het branden zijn we lekker op een terras neergeploft, waar ze zowaar lekker bier hadden (een uitzondering in Panama, helaas) en lekker hapjes. Terug op Bastimentos hebben we niet veel meer gedaan, behalve dan genoten van een spectaculair onweer boven de baai.

Bizarre kleuren Vanaf het balkon hebben we zitten genieten van de flitsen en de enorme knallen. Het was ook onvoorstelbaar hoeveel regen erbij viel. Mooi! Wel blij dat we die nacht dus niet over het strand aan het sjouwen waren….

Dag 179, 6 juni – Bocas del Toro

De dag begon met een lekker ontbijtje op ons balkon

Vandaag wilden we per sxe9 iets doen, dus we besloten ons naar Red Frog Beach te laten brengen. Dat is een strand wat iets verder weg ligt. De broer van Archimedes bracht ons er naartoe. Ook dit was weer een schitterende boottocht. Alleen voelde Eelkje zich helaas niet zo lekker. We werden bij een steiger afgezet, waar we om 16 uur ook weer gehaald zouden worden. Vanaf die steiger moesten we nog 10 minuten lopen om op het strand te komen, omdat alleen aan deze kant van het eiland aangelegd kan worden, aangezien aan de andere kant de golven te hoog zijn. We staken dus het gehele eiland over in die 10 minuten. Onderweg was het weer erg mooi en we kwamen zelfs nog langs een meertje.

Eenmaal op het strand aangekomen bleek ook dit strand schitterend.

Het uitzicht de ene kant op….

En het uitzicht de andere kant op! Er waren bijna geen mensen, en wel hele hoge golven! We zochten een mooi plekje en gingen lekker liggen. Er kwamen twee kleine kindjes op ons af die de handelsgeest aardig te pakken hadden. Ze gingen mooie gele bloemen plukken en wilden die dan aan ons verkopen.

Erg schattig. 

Ons gekozen plekje kwam een beetje in gevaar door de vloedlijn, dus we moesten nog wel even in actie komen. We lazen wat, zwommen wat, dronken een lekker biertje (er zat zowaar een klein tentje in de bosjes waar je een drankje kon kopen!), alleen Eelkje begon zich steeds minder lekker te voelen. We werden nog bezig gehouden door een ander klein mannetje met handelsgeest, hij ving kleine giftige rode kikkertjes in de bosjes, de kikkertjes waar het strand naar vernoemd is, en probeerde deze dan tegen betaling aan de toeristen te laten zien.

Aan het einde is Minke nog een stuk over het strand gaan wandelen, om te genieten van de mooie uitzichten en nog wat mooie plaatjes te maken.

Onderweg kwam zij een ranger tegen, die haar vol enthousiasme nog meer kleine rode kikkertjes liet zien. Erg leuk. En toen was het tijd om te gaan.

De boot lag netjes op ons te wachten, alleen ditmaal met de zoon van Archimedes. Helaas was dat echt zo’n puber die zich vreselijk aan het uitsloven was met de boot, dus de terugreis was aanzienlijk minder relaxed. Inmiddels voelde Eelkje zich echt niet goed, en toen we na de douche haar temperatuur opnamen bleek dat ze koorts had: 38,5. Zij is dus haar bedje in gekropen en voor ons beiden was het een kalme avond.

Dag 175, 2 juni – Reisdag naar Bocas del Toro

De wekker stond wat eerder, zodat we de tassen nog in konden pakken. Omdat Eelkje een ontbijtje regelde terwijl Minke de andere praktische dingen deed, konden we redelijk op tijd weg. Helaas nog wel met een hoop natte kleren, ook de bergschoenen waren nog doorweekt. Op het dorpsplein konden we direct de grote gele schoolbus instappen die ons naar David zou brengen.

Het dorpsplein

In David hadden we direct een aansluiting naar Almirante, waar de haven is. We moesten in David wel een stukje lopen en onze tassen zijn toch echt te zwaar. We waren dus blij toen een vriendelijke meneer onze tassen even naar de bus droeg (aan elke hand 1 tas, zijn wij nu van die watjes? ).
Onderweg hadden we nog een stop in Chiriqui Grande, wat vooral Eelkje niet zo’n succes vond. Allemaal kinderen die om geld zeurden en haar sandalen (?) wilden poetsen.

Om 13u45 waren we in Almirante waar we nog een klein ritje met de taxi voor de boeg hadden. Aangezien de prijs kennelijk 1 dollar per persoon was, bleken er erg veel mensen in de auto te passen. Minke zat praktisch op schoot bij een grote vriendelijke neger, Eelkje zat comfortabel in de achterbak van de pick-up. Eenmaal in de haven aangekomen was het vooral lang wachten.

Toen de watertaxi er eenmaal was, laadden twee Fransen die op de Bocas wonen enthousiast hun nieuwe barkrukken in. De boot moest echter nog even tanken en vertrok dus weer. De volgende watertaxi kwam eerder dan dat deze retour kwam, maar onderweg kwamen we de barkrukken weer ergens tegen en deze werden dus alsnog overgeladen. Na een stukje varen kwamen we min of meer op open zee dus toen kon het gas open. Dat was erg lekker, want het was ontzettend warm hier. Na ruim 20 minuten kwamen we in het dorpje Bocas aan op het hoofdeiland ‘Colon’.

Wij hadden besloten dat we liever naar een iets kalmer eiland gingen en namen dus een andere watertaxi naar het eiland Bastimentos. Dit boottochtje was erg leuk en liet zien dat we in een mooi tropisch gebied waren beland. Helder blauwe zee en mooie groene eilanden.

We werden afgezet op de steiger van Tio Tom (Oom Tom), het hostel waar we een kamer hadden gereserveerd. Dat was een erg leuk plekje, helemaal op het water gebouwd.

We werden ontvangen door Oom Tom zelf, een Duitser die zich hier gevestigd heeft. Ook de kamer was erg leuk, helemaal van hout, met twee grote luiken als ramen. Van daaruit had je een geweldig uitzicht over het water. Het bed was wel wat slechter, maar verder was het heerlijk.
We hadden het allebei vreselijk warm, dus we zijn als eerste maar even naar het strand gelopen. Playa Wizard, het dichtsbijzijnde strand, was ongeveer een klein halfuurtje lopen. Het dorpje ligt namelijk aan de andere kant van het eiland dan de betere stranden. De wandeling was echt schitterend. Je steekt dus het hele eiland over en daarbij heb je geweldige uitzichten.

Er zijn ook heel dicht begroeide stukken die ook erg mooi zijn. Het strand bleek erg de moeite waard. Erg rustig, maar ontzettend mooi.

De golven waren aardig hoog, dus daar konden we heerlijk in spelen. Helaas zijn hier wel veel riptides en onderstromingen dus we hebben ons maar niet al te diep gewaagd. We hebben ons verbaasd over de temperatuur van het water, die erg hoog was. We zijn niet al te lang gebleven, want we wilden graag met licht teruglopen over het dichtbegroeide pad. Je weet maar nooit wat er allemaal met je meewandelt met 6 of 8 poten, of misschien wel helemaal geen poten….

Om iets over 18 uur waren we terug bij Tio Tom voor een verkoelende douche, die wat tegen bleek te vallen. Kortom, een pisstraaltje dus. Dat moest goedgemaakt worden met een ijskoud biertje, wat we lekker op het einde van de steiger hebben opgedronken. Minke lag hierbij lekker in een hangmat, praktisch boven het water, echt een schitterende plek.

Na dit biertje zijn we op zoek gegaan naar een eettentje en we kwamen op een leuk terras over het water terecht. Op de kaart stond weinig vegetarisch, maar dat was voor de ober geen enkel probleem. Hij haalde gewoon de kaart van de buren er ook even bij. Uiteindelijk at Minke van de kaart van de buren en Eelkje van de eigen kaart. Geen probleem kennelijk. Toen we na het eten terug gingen naar Tio Tom was het nog erg warm. Minke besloot nog even in de hangmat aan de waterrand te gaan lezen, maar viel daar al snel in slaap en besloot terug naar de kamer te gaan. Toen kon de dramatische nacht pas echt beginnen. In de kamer was het echt niet te harden zo warm en er zaten vreselijk veel muggen. We hadden geen fan. Wel een klamboe, maar als je daar onder ging liggen werd je vanzelf onpasselijk, niet alleen van de extra hitte die dat oplevert, maar ook van de stank van dat ding. Deze klamboe was duidelijk al in gebruik sinds de opening van dit hostel en sindsdien niet meer gewassen. De eerst zo vriendelijke Oom Tom gaf nu niet thuis helaas, de film die hij zat te kijken was kennelijk veel belangrijker voor hem. Erg jammer. Er zat niet veel anders op dan de nacht uit te zitten en morgen een andere kamer te gaan zoeken.

Dag 176, 3 juni – Bocas del Toro

Na deze onprettige nacht zijn we vandaag als eerste een nieuwe kamer gaan zoeken. Al snel hadden we een erg leuke kamer gevonden. Wel niet zo mooi over het water, maar wel met een mooi balkon en een super uitzicht over het water. We verhuisden snel onze spullen (erg jammer dat Oom Tom ons geen blik meer waardig achtte, zielige mensen zijn dat toch eigenlijk). Onze nieuwe kamer was vrij klein, maar heel knus, met een goed bed, een schone (en hele) klamboe en een fan. En hij was nog goedkoper ook! In ons nieuwe hostel genoten we van een heerlijke koude douche, wat een fijne straal zeg, en gingen we ontbijtspulletjes kopen om op ons balkon een ontbijtje in elkaar te knutselen. Na het ontbijt zijn we met de watertaxi naar het dorp Bocas gegaan omdat we ons wilde verdiepen in de mogelijkheden van de eilandengroep, en vooral ook van de mogelijkheden om hier de zeeschildpadden hun eieren te zien leggen.

Het centrale plein van Bocas

In het haventje….

Na een bezoekje aan de toeristeninfo, een snorkelcenter en wat van het kastje naar de muur gestuurd te zijn, besloten we weer terug naar Bastimentos te gaan. Onderweg in de boot aten we een waterijsje, wat gezien de hitte en de snelheid niet echt een succes te noemen was !

In de boot!

Op Bastimentos als eerste weer naar het strand gegaan en daar even lekker afgekoeld en gezwommen. Ook Schaapje en Rafje mochten zich weer uitleven!

Schaapje en Rafje vonden de golven reuzespannend! Eelkje ook trouwens

Om 18u30 waren we terug en na een douche gingen we weer op zoek naar een eettentje voor deze avond. Bastimentos dorp heeft eigenlijk geen wegen ofzo. Het is min of meer 1 straat met huizen aan weerzijden. De straat is ook slechts een betonnen voetpad en verder niets.

De hoofdstraat…

We liepen het pad af, totdat het ophield. Aan het einde van het wandelpad moesten we een heel smal paadje in, langs het water. Kennelijk was dit echt de route om bij het Italiaanse restaurant te komen. Eenmaal aangekomen bleek het restaurant heel leuk over het water te liggen. Minke at een pizza en Eelkje had pasta. Helaas werd haar eetlust een beetje verstoord door een grote kakkerlak (die volgens het personeel overigens gxe9xe9n kakkerlak was (?)). Op de wandeling terug naar huis schrokken we nog even van een enorme krab die wegschoot toen we aan kwamen lopen, maar daarna konden we moe maar voldaan ons bedje in.

Dag 177, 4 juni – Bocas del Toro

Vandaag zouden we op pad gaan met Archimedes, onze lokale bootman, die ons naar verschillende snorkelplekken zou brengen. Samen met de Amerikaanse Daniel gingen we op pad. De dag begon goed, lekker over het water scheuren met de wind in je haren en de zon in je gezicht. Wat wil je nog meer?

Na ongeveer een halfuurtje varen waren we op onze eerste bestemming: Dolphin Bay. De naam zegt het al, een baai waar veel dolfijnen voorkomen. Al heel snel zagen we een aantal dolfijnen. Dat blijft echt geweldig.

We cirkelden een beetje om de dolfijnen heen en het was weer echt super. Archimedes besloot wel al vrij snel dat we weer verder gingen en dat vonden we wel een beetje jammer, we konden er wel uren naar blijven kijken. Maar ach, we hadden nog zoveel moois voor de boeg! Toen we door een bijzonder ondiep stuk kwamen liet Archimedes ons zien dat er vreselijk veel verschillende soorten koraal zat en een heleboel enorme zeesterren. Hierna ging de 70 PK weer voluit en vervolgden we ons lekker boottochtje.

Na een tijdje kwamen we bij Coral Cay, de snorkelplek voor de middag. Daar was ook een restaurant waar we zouden gaan lunchen, en de bestelling moest nu vast doorgegeven worden. We bestelden ons eten voor 13u30 en genoten nu al van het idee dat we op dat superplekje met geweldig uitzicht zouden gaan eten.

Daarnaast was er vanaf de steiger al zo’n enorme hoeveelheid tropische vissen te zien, dat we ons ook al erg verheugden op het snorkelen daar, later die middag.

Maar voor de lunch zouden we eerst nog naar Zapatillas gaan, 2 kleine eilandjes die bij het marine park horen. Onderweg er naartoe kwamen we alweer dolfijnen tegen. Dit keer nog veel dichterbij dan eerder vanmorgen en ze zwommen ook echt met de boot mee. Ze waren werkelijk ENORM!. Echt groter dan dat we zo ooit (van zo dichtbij) hebben gezien. Spectaculair.

Archimedes stelde voor dat we het water ingingen om te kijken of ze wilden spelen. Helaas konden we ze, toen we eenmaal in het water waren, niet meer terugvinden. Jammer, maar de duik was ook wel erg lekker. Terug de boot in klimmen was nog een hele onderneming, maar het is gelukt. Snel daarna kwamen we aan bij Zapatilla, wat werkelijk vreselijk mooi was. Superwitte stranden, helderblauwe zee, palmbomen en natuurlijk zon!

Daniel vertelde ons dat het programma Survivor hier is opgenomen (een soort expeditie Robinson) en zo’n paradijs is het inderdaad.

Archimedes kon niet op het strand komen, dus we hadden een ‘wet’-landing. Tot de schouders ongeveer ! Het snorkelen daar was erg mooi, maar we zijn geen spectaculaire dingen tegengekomen. Na een tijd gesnorkeld te hebben zijn we ook vanaf het eiland van de omgeving gaan genieten. We hebben mooie tropische plaatjes gemaakt

Schaapje en Rafje mochten wxe9xe9r zwemmen

en als afsluiter zijn we in de buurt van de boot nog wat gaan zwemmen

tot we toch echt richting ons lunchparadijsje moesten.

Na weer een heerlijk boottochtje kregen we onze lunch op de perfecte plek geserveerd, onder een rieten dak, met geweldig uitzicht, enorm veel vissen die langs zwommen en met een ijskoud biertje. Wat wil je nog meer? Het eten viel wel wat tegen, maar ach, dat viel bijna niet op…

Toen we na de lunch gingen snorkelen was dat wel een heel bijzondere ervaring. Je waande je daar echt in een aquarium, zo vreselijk veel mooie tropische vissen zwommen er daar om je heen, direct vanaf het trappetje.

Oooooooooooooooooohhhhh!

Na genoten te hebben van dit aquariumgevoel zijn we verder gezwommen, richting de mangrovenbossen. Het water was er ontzettend ondiep, mxe9t heel veel zee egels, wat het zwemmen lastig maakte. Er was wel echt heel veel te zien, schitterend koraal in allerlei vormen en kleuren, heel veel zeekomkommers, heel veel mooie vissen, en een heel klein lief visje wat voortdurend bij ons bleef, erg grappig.

Om 15u30 zat de tour er helaas op en vertrokken we richting Bastimentos.
Na een lekkere douche zijn we richting het internetcafxe9 gegaan en daar hebben we wat zitten mailen en aan ons log gewerkt. Ook bleek de eigenaar van het internetcafxe9, de Oostenrijker Franz, een soort tours te organiseren naar de stranden waar de zeeschildpadden hun eieren komen leggen. Aangezien we nog steeds niet ontdekt hadden wat de beste manier was om dit te doen, besloten we met hem af te spreken dat we de dag erna met hem mee zouden gaan. We, vooral Eelkje, hadden er niet echt een goed gevoel bij, maar we besloten het toch maar te doen. Het enige wat ons nog te doen stond deze avond was een hapje te gaan eten. We kwamen terecht bij Uncle Ron, weer aan het water natuurlijk en na lang wachten (ze bleken eigenlijk toch al gesloten..) kregen we weer lekker te eten. Daarna konden we na deze heerlijke onbezorgde dag lekker ons bedje in.

Dag 178, 5 juni – Bocas del Toro

Deze nacht hield alleen een heel stuk eerder op dan we zelf in ons hoofd hadden. Midden in de nacht, zo rond een uurtje of half vier, werden we wakker van een keihard gegil uit de kamer naast ons. We schrokken ons kapot en dachten direct aan allerlei enge dingen. Minke dacht aan een eng beest of een inbreker, Eelkje dacht direct aan brand. Na het gegil was er een hoop geschreeuw over en weer en na een tijdje is Minke even gaan vragen wat er aan de hand was. De buren bleken wakker geschrokken van het feit dat er een kerel in hun kamer stond. Hij was op 1 hoog door hun open raam naar binnengeklommen, xf3ver hun bed geklommen en stond net in hun spullen te snuffelen. Toen ze hem zagen sprongen ze op zijn rug maar hij ontglipte en sprong zo uit het raam (au?). Later bleek dat hij via een stok het raam in was geklommen. Omdat het gemakkelijker was te klimmen zonder kleren aan (kennelijk?) had hij zijn kleren beneden laten liggen. Het bleek niet de slimste inbreker, want in zijn kleren zat gewoon een identiteitskaart, dus ze konden hem heel snel vinden. Hij was namelijk zo dom, dat hij nadat hij was gevlucht, naar zijn tante op het eiland ging om nieuwe kleren te halen. Tsja, wat zal ik zeggen ……

Net als onze buren waren wij natuurlijk ook erg geschrokken, dus de rest van de nacht werd er nog maar weinig geslapen en redelijk gebroken begonnen we aan de nieuwe dag.

Dit speelde ook een rol in onze keuze om de tour met Franz maar af te zeggen. Niet alleen waren we erg kapot en voelden we er niet veel voor om het grootste deel van de nacht over het strand te sjouwen en daarna in een hangmat in de open lucht te slapen, ook vonden we het een tikkeltje griezelig om de kamer een hele nacht alleen te laten. We besloten de dag te besteden aan het branden van een cd-tje, wat helaas op het buureiland moet gebeuren. Na het branden zijn we lekker op een terras neergeploft, waar ze zowaar lekker bier hadden (een uitzondering in Panama, helaas) en lekker hapjes. Terug op Bastimentos hebben we niet veel meer gedaan, behalve dan genoten van een spectaculair onweer boven de baai.

Bizarre kleuren

Vanaf het balkon hebben we zitten genieten van de flitsen en de enorme knallen. Het was ook onvoorstelbaar hoeveel regen erbij viel. Mooi! Wel blij dat we die nacht dus niet over het strand aan het sjouwen waren….

Dag 179, 6 juni – Bocas del Toro

De dag begon met een lekker ontbijtje op ons balkon

Vandaag wilden we per sxe9 iets doen, dus we besloten ons naar Red Frog Beach te laten brengen. Dat is een strand wat iets verder weg ligt. De broer van Archimedes bracht ons er naartoe. Ook dit was weer een schitterende boottocht. Alleen voelde Eelkje zich helaas niet zo lekker. We werden bij een steiger afgezet, waar we om 16 uur ook weer gehaald zouden worden. Vanaf die steiger moesten we nog 10 minuten lopen om op het strand te komen, omdat alleen aan deze kant van het eiland aangelegd kan worden, aangezien aan de andere kant de golven te hoog zijn. We staken dus het gehele eiland over in die 10 minuten. Onderweg was het weer erg mooi en we kwamen zelfs nog langs een meertje.

Eenmaal op het strand aangekomen bleek ook dit strand schitterend.

Het uitzicht de ene kant op….

En het uitzicht de andere kant op!

Er waren bijna geen mensen, en wel hele hoge golven! We zochten een mooi plekje en gingen lekker liggen. Er kwamen twee kleine kindjes op ons af die de handelsgeest aardig te pakken hadden. Ze gingen mooie gele bloemen plukken en wilden die dan aan ons verkopen. Erg schattig.

Ons gekozen plekje kwam een beetje in gevaar door de vloedlijn, dus we moesten nog wel even in actie komen. We lazen wat, zwommen wat, dronken een lekker biertje (er zat zowaar een klein tentje in de bosjes waar je een drankje kon kopen!), alleen Eelkje begon zich steeds minder lekker te voelen. We werden nog bezig gehouden door een ander klein mannetje met handelsgeest, hij ving kleine giftige rode kikkertjes in de bosjes, de kikkertjes waar het strand naar vernoemd is, en probeerde deze dan tegen betaling aan de toeristen te laten zien.

Aan het einde is Minke nog een stuk over het strand gaan wandelen, om te genieten van de mooie uitzichten en nog wat mooie plaatjes te maken.

Onderweg kwam zij een ranger tegen, die haar vol enthousiasme nog meer kleine rode kikkertjes liet zien. Erg leuk. En toen was het tijd om te gaan.

De boot lag netjes op ons te wachten, alleen ditmaal met de zoon van Archimedes. Helaas was dat echt zo’n puber die zich vreselijk aan het uitsloven was met de boot, dus de terugreis was aanzienlijk minder relaxed. Inmiddels voelde Eelkje zich echt niet goed, en toen we na de douche haar temperatuur opnamen bleek dat ze koorts had: 38,5. Zij is dus haar bedje in gekropen en voor ons beiden was het een kalme avond.

Dag 171, 29 mei – Reisdag naar Boquete

Rond 7u30 stonden we op. Eelkje had haar tas al ingepakt dus terwijl Minke haar spulletjes aan het organiseren was is Eelkje het hotel gaan betalen en heeft ze voor het laatst dezelfde broodjes gekocht bij “onze” bakker.
Rond 9 uur waren we klaar om te gaan. Het was echt bloedheet, dus nog voor we op straat stonden waren we al helemaal bezweet. We misten net de bus van 9 uur maar gelukkig ging een halfuurtje later de volgende alweer. Eindelijk een beetje verkoeling met alle raampjes open. Al vrij snel begrepen we van een medepassagier dat we niet naar het eindpunt moesten gaan in Santiago, maar dat we er ergens langs de snelweg uit moesten. Het is leuk om te merken hoe behulpzaam veel mensen zijn. Rond 10u30 stapten we uit dit minibusje. Er werd ons verteld dat de aansluitende bus om 11 uur zou komen. Dat was dus niet gek. De bus kwam ook wel, maar het was net tijd voor een pauze van de chauffeur en dus was het al na 11u30 voor we eindelijk vertrokken. De bus was erg vol maar Minke had toch nog twee plaatsjes weten te bemachtigen. Ze zat zelf vlak naast het toilet dus ze werd wel een beetje misselijk, maar ja, je moet wat over hebben voor je zitplaats, nietwaar!
Om 14u30 waren we in David, waar we nog een keer moesten overstappen. Wat een hitte daar! Later begrepen we dat deze stad bekend staat als de warmste van Midden-Amerika… De route naar Boquete was mooi en het was een verademing om naar ruim 1000 meter hoogte te gaan, dat was duidelijk aan de temperatuur te merken.

Rond 16 uur waren we dan in Boquete. Het hostel van onze keuze was erg leuk. Mooie schone kamer met ruime badkamer. Helaas wel aparte bedden maar je kunt niet alles hebben.
First things first: douchen. Na de douche zijn we een rondje gaan lopen door het dorp, dat heel klein bleek. Het kwam erg lieflijk en prettig over.
Na een drankje bij een leuk barretje zijn we een hapje gaan eten bij een Mexicaan die erg tegenviel. Maar ja, nu hadden we in elk geval wel wat gegeten.
Na het eten zijn we vrijwel meteen naar de kamer teruggegaan.

Dag 172, 30 mei – Boquete

Gisteren hadden we even gepraat met iemand in het hostel. Zij had wel wat leuke tips voor ons. Ze wist ons te vertellen dat zich een Nederlands stel in Boquete heeft gevestigd. Zij verzorgen tours door de omgeving. We wilden graag wat informatie van de Nederlanders, Hans en Terry. De wandeling die ons het meest aansprak was die over het Sendero los Quetzales, maar dit bleek een erg dure tour te zijn. We besloten er nog maar eens even over na te denken.
Vandaag wilden we een stuk gaan lopen. Eerst hebben we ergens bij een bakkertje wat ontbijt gekocht, dat we zittend op de stoeprand hebben opgegeten. Daarna zijn we, toch alweer veel later dan de bedoeling was, gaan wandelen. Ondanks de hoogte was het toch wel echt verschrikkelijk warm!
De wandeling bracht ons al vrij snel bij Cafe Ruiz. De familie Ruiz is een wereldberoemde koffiefamilie hier in Panama en we wilden eigenlijk een kop koffie gaan drinken daar, maar door de hitte sprak dat ons toch niet zo aan. We zijn dus maar doorgelopen.

Niet veel verder ligt “Mi jardin es su jardin”.

Dit is een particuliere tuin die is opengesteld voor publiek, en er zit wel een mooi verhaal achter. De mensen die in het huis wonen hadden vroeger een kind met het Downsyndroom. Dat meisje leefde helemaal geisoleerd, tot er op een dag een ander meisje kwam spelen. Het bleek dat het kind helemaal opleefde en toen realiseerden de ouders dat het helemaal niet goed voor haar was om haar zo geisoleerd op te laten groeien. Haar ouders zijn toen helemaal omgeslagen en ze besloten dat alle kinderen uit de omgeving altijd in hun tuin mochten komen spelen.

Inmiddels is het meisje al lang overleden, maar de tuin bestaat nog en uit veel dingen blijkt ook dat het een paradijsje was voor kinderen. Apen in een boom, kleine speeltuintjes, en zelfs een klein zwembad!

Na dit bezoekje liepen we weer door. Het was echt bloedheet zo midden op de dag en daardoor viel het lopen ons wel zwaar.

We hebben er zelfs nog even aan gedacht om een taxi te nemen naar de koffieboerderij van Hans en Terry, een van onze doelen, maar uiteindelijk besloten we het toch maar te gaan lopen. En uiteindelijk viel de afstand best mee, de schaal van de kaart bleek echt totaal niet te kloppen.

Na het oversteken van twee riviertjes moesten we een zijweggetje in. STEIL omhoog. We volgden het weggetje een heel eind, maar we vonden het maar niet. Toen we bijna zeker wisten dat het ECHT niet meer verder kon zijn, zijn we het maar eens gaan vragen. Inderdaad bleken we er al voorbij te zijn gelopen. Er was geen enkel teken waaruit bleek dat we goed zaten.

We zijn het daar nog maar weer eens gaan vragen. Even schrokken we van een grote herder die op ons af kwam, maar hij bleek zo mak als een lammetje en heel erg lief. We werden doorverwezen naar het kantoortje van Hans en Terry, maar ze waren er niet en ze waren ook telefonisch niet te bereiken. Jammer.
We daalden weer af naar de hoofdweg en vervolgden de wandeling.

We liepen door tot restaurant Palo Alto, dat weer veel verder was dan het had moeten zijn als we de kaart konden geloven. Maar uiteindelijk waren we er en we dronken lekker even wat. Ondertussen was het gaan regenen en volgens onze plattegrond moesten we nog best een eind lopen. We besloten aan de wandeling te beginnen en de eerste taxi aan te houden die langs zou rijden. Maar voor we het wisten waren we toch ineens al terug. Er was toch echt iets mis met die kaart!!
We hebben ons wasgoed even opgehaald en daarna hebben we ons met een taxi naar de tourist information laten brengen, die gek genoeg een paar kilometer buiten het dorpje ligt. We werden er niet veel wijzer over de mogelijkheden die we hadden hier. Wel was er vanuit dit gebouw een prachtig uitzicht over de vallei.

Naast het kantoortje zat een klein cafeetje waar we lekker even een broodje hebben gegeten en wat hebben gedronken.
Met een taxi lieten we ons terugbrengen naar het hostel. Na een welverdiende douche zijn we naar het internetcafe gegaan, waarvandaan je ook kon bellen. We hebben ons er erg staan verbazen over het feit dat bellen binnen Boquete 0,25 dollar per minuut kost, terwijl je voor 0,20 dollar een minuut naar Nederland belt! Beetje krom was het wel! We konden Hans en Terry niet bereiken. Erg jammer, want we wilden nu toch wel graag weten of we met ze op tour zouden gaan, en zo niet, iets anders bedenken.
Terug in het hostel was het meisje dat daar werkt echt heel erg vriendelijk, en zij belde voor ons naar Hans. En gek genoeg kreeg ze hem meteen te pakken! Minke heeft met hem gesproken (lekker in het Nederlands) en Hans wist haar heel enthousiast te krijgen. We spraken af dat we morgen in elk geval de koffietour gaan doen met Terry, en dat we dan verder zouden babbelen over de dag erna en de eventuele wandeling dan.

Nu we dit hadden vastgelegd was het tijd om wat te gaan eten. We liepen richting Pizzeria Salvatore, dat aan de hoofdweg ligt. In eerste instantie konden we het niet vinden, maar nadat we het hele stuk twee keer op en neer waren gelopen, vonden we het, na navragen, de derde keer gelukkig toch. We hebben er lekker gegeten, en daarna zijn we teruggelopen naar de kamer, waar Eelkje nog even heeft geschreven en Minke vrij snel is gaan slapen.

Dag 173, 31 mei – Boquete

Om 9 uur zouden we bij het hostel worden opgehaald voor de koffietour, maar toen Eelkje onder de douche stond werd er voor ons gebeld. Het bleek Terry, maar voor ze veel had gezegd moest ze alweer ophangen, want ze had geen kleingeld meer en belde vanuit een telefooncel. Dus toen Minke daarna onder de douche stond, belde ze terug. Het bleek dat Terry op de luchthaven van David zat om daar mensen op te halen die flink wat vertraging hadden. Ze zou 9 uur dus niet halen, en we spraken af dat we de tour dan om 15 uur zouden doen.
Nu hadden we een ochtend vrij, en we besloten de tijd nuttig te besteden: werken aan het log!
Maar eerst ontbijten. We hebben bij een heel leuk tentje gezeten, Punto de Encuentro. Het ontbijt was echt heerlijk, en de bediening maakte het helemaal af, echt zo vriendelijk, en je kreeg een bloem op je bord!
Inmiddels was het hard gaan regenen en dus zijn we snel het internetcafe ingegaan.
Om 14 uur moesten we toch echt gaan, we wilden ook nog even lunchen voor de tour. Het regende nog steeds en dus waren we erg nat toen we aankwamen bij het restaurantje. We hebben er lekker even gegeten, en we waren keurig op tijd klaar voor de tour.
Om 15 uur werden we opgehaald, niet door Terry maar toch door Hans. Hans bleek een man van bijna twee meter. Wat een contrast met de gidsen tot nu toe!
Met een mooie nieuwe jeep reden we naar de koffieplantage. Nu we het met de auto reden viel het pas goed op dat we gisteren een behoorlijk stuk hadden gelopen!
Hans bleek ontzettend veel te weten.

De tour begon op het veld.

Hier is ons het verschil uitgelegd tussen robusta en arabica koffie. Het verschil zit in twee aspecten: ten eerste is er de koffieboon. De bonen die langzamer rijpen krijgen een veel vollere smaak. Deze betere bonen worden gebruikt voor de goede arabica. Daarnaast wordt bij de “mindere” koffie, de robusta, naast de rijpe vruchten ook gebruik gemaakt van de overrijpe en onrijpe koffiebonen. De smaak is dan uiteraard minder puur, en omdat het plukken van de bonen zo minder tijdrovend is omdat het met minder precisie gebeurt, wordt de koffie ook minder duur. Deze koffie wordt dan ook niet met de hand geplukt, maar machinematig geoogst: er wordt gewoon heel hard aan de plant geschud!

Na deze eerste uitleg liet Hans ons de bonen zien in de verschillende stadia van rijpheid.

Het plukken kost erg veel tijd. Op heel veel plantages worden plukkers schandalig slecht betaald. Bij Kotowa, de plantage waar we nu waren, wordt dan ook gewerkt met een bonussysteem. Goed plukken betekent meer geld en als gevolg daarvan zijn de plukkers ook erg gemotiveerd. Drie maanden per jaar wonen ze ook op de plantage. Het zijn allemaal indiaanse gezinnen uit het woud, maar tijdens de oogstperiode wonen ze in huisjes op de plantage. De kinderen gaan dan ook naar school.
De hoeveelheid werk per dag wordt afgemeten aan de hand van de maat van een ouderwets olieblik. Ooit, de eerste keer dat iemand de hoeveelheid koffiebonen wilde meten, werd hiervoor een olieblik gebruikt, en van deze specifieke inhoudsmaat is men nooit meer afgestapt.

Een plukker kan ongeveer 5 tot 6 blikken vullen op een dag. Als dit werk goed genoeg is, dat wil zeggen met maximaal 5 foute bonen per blik, krijgt hij 1,60 dollar per blik.
Na het plukken komen de bonen in een soort koker terecht. Hier worden ze op een slimme manier met een machine gesorteerd: op basis van de zachtheid van de vrucht worden ze al dan niet doorgelaten naar een volgende machine. De harde (onrijpe) vruchten passen niet door de spleten heen. De rijpe en overrijpe vruchten deuken net genoeg in om wel te passen, en deze gaan nu verder.

De volgende stap is een bak met water. De overrijpe vruchten drijven, de rijpe zinken. Inmiddels zijn door de druk ook de velletjes van de vruchten gescheiden. Ook de velletjes drijven en worden dus niet meer meegenomen.
Om de bonen zit nu nog een klein slijmerig vliesje. Ook dit laagje moet er nog vanaf. De meestgebruikte methode hiervoor is de bonen te laten gisten in een bak met water. Wat je dan overhoudt is alcoholisch water, wat meestal in de natuur wordt gedumpt. Bij Kotowa wordt een spoelapparaat gebruikt. Dit gaat veel sneller, en bovendien hou je geen milieuvervuilend restproduct over.
Nu gaan de bonen over een lopende band, waar ze door een ploeg van 16 personen nog eens worden geselecteerd op kwaliteit.

Dit gebeurt op basis van de kleur. Hierna worden de bonen gedurende ongeveer 6 uur in hete kolommen van lucht gedroogd. Dit is slechts het voordrogen want hierna moeten de bonen nog door een cylinder waarbinnen de temperatuur constant wordt gehouden (40 graden).

Als de bonen helemaal droog zijn worden ze in een bak gestort om af te koelen.

Eenmaal koud worden zakken gevuld met de bonen en deze zakken worden minstens 3 maanden weggelegd.

Pas hierna is het tijd om de bonen te gaan branden. Uit elke zak wordt een monster genomen, en dit wordt dan gebrand. Dit hebben wij ook gezien.

Uit de versgebrande bonen liet Hans ons er eentje proeven om uit te leggen hoe je kunt vaststellen of een boon vers is. Hij moet krokant zijn, net als chips, en kraken als je erop bijt en kauwt.
Tussen de verschillende roasts (dark, medium en light) zit overigens maar ongeveer een halve minuut verschil in tijd dat de bonen worden gebrand.

Het verschil in smaak is echter enorm! Bij light roast proef je nog alle smaakjes zoals die in de boon aanwezig waren (noten, chocola, noem maar op). De koffie heeft nu alleen nog niet echt body. De dark roast heeft dat wel, maar nu zijn wel alle subtiele smaakjes weggebrand.

De man die is begonnen met koffie verbouwen heeft zijn fabriek in redelijke staat achtergelaten.

Op het moment wordt de fabriek opgeknapt, zodat alles het weer gaat doen. Als ze zover zijn dat gaat het als museum dienen.

Dit is allemaal onder de oude machines gevonden!

Hans vertelde ons dat dit de oudste koffiefabriek van Panama is.

Als afsluiter moest er natuurlijk ook worden geproefd. Dit gaat ongeveer net zo in zijn werk als bij het proeven van wijn. Als eerste moet je ruiken aan de versgemalen koffie. Daarna wordt er heet water bijgegoten en dan moet je opnieuw ruiken. Pas daarna is het tijd om ook echt te gaan proeven. En wel slurpen natuurlijk! Eelkje had een voorkeur voor de light roast met alle smaakjes, Minke vond de dark roast toch lekkerder, dan heb je meer het gevoel dat je echt koffie drinkt.
Na het proeven bleven we nog lekker even hangen, en het werd een oerhollands tafereel, koffieleuten en ouwehoeren. Het was erg gezellig.
Hans bracht ons weer keurig terug naar het hostel.

We spraken nu ook af dat we morgen niet het Sendero los Quetzales gingen lopen maar een ander pad, dichter bij. Volgens Hans was dat meer de moeite waard in deze tijd van het jaar.

‘s Ochtends hadden we al boodschappen gedaan voor het eten die avond. Natuurlijk was het weer tijd voor de lofschotel, maar die was bijna niet meer als zodanig te herkennen. Geen lof, ook ons alternatief (tauge) niet, dus het werd kool. Het werd uiteindelijk best lekker maar wel echt heel anders. Toen Eelkje bezig was met koken bleek namelijk ook nog eens dat er geen oven was in het hostel…..

Toch hebben we lekker gegeten, met een glaasje wijn erbij.

Minke had ons verwend door aardbeien te kopen voor het dessert en dat was echt heerlijk.

Dag 174, 1 juni – Boquete

We moesten best vroeg ons bed uit want om 8 uur stond Hans alweer op ons te wachten. We waren nog even bezig met ontbijten maar om 8u10 vertrokken we.

De eerste stop die we maakten was bij een grote basalten rotswand. Het bijzondere daaraan was dat de ‘staven’ horizontaal waren, normaal is dat verticaal. Ze weten niet precies hoe dat komt maar het heeft waarschijnlijk iets te maken met de uitbarsting van een vulkaan in combinatie met de hoge waterstand. Ofzo.

De tweede stop was bij een waterval. Deze was helemaal niet zo bijzonder, maar het grappige was wel dat hij, als je er vlak onder ging staan, ineens heel erg groot leek.

Tenslotte zijn we nog gestopt bij een kasteel dat nooit is afgebouwd. Het verhaal daarachter is wel heel leuk. Een man had zijn vrouw beloofd om een kasteel voor haar te bouwen.

Het is echter nooit afgemaakt, en inmiddels zijn beiden overleden. De lokatie van het kasteel is geweldig mooi, en Hans vermoedt dat het waarschijnlijk wel een resort zal gaan worden…

Nu waren we bijna bij het startpunt van onze wandeling. Hier aangekomen parkeerden we de auto en we begonnen de tocht die ons over een oude indianenroute voerde.

Het was heel leuk om de verschillende ontmoetingsplekken te zien. Dit zijn altijd plekken langs het pad die op de een of andere manier herkenbaar zijn. Bijvoorbeeld een open plek of een bepaald soort zeldzame boom ofzo. Hans liet ons zien dat er op zo’n plek ook tekenen zijn te vinden van wachtende mensen: machetesneden in de boomschors, een kleine open plek in het bos of een beekje.

Niet zover het bos in kwamen we bij een open plek waar een klein hutje stond. Dit hutje wordt gebruikt door de indianen als overnachtingsplek.

Langs het pad stond het helemaal vol met vlijtige liesjes. De zaden kun je heel leuk laten wegschieten, en Minke vond het erg leuk om hiermee te spelen. Vlijtig liesje is ook de plant die schimmel weghoudt bij koffieplanten.

Toen men dit ontdekte is het dan ook erg veel geplant. Later bleek helaas ook de negatieve kant: er komen veel insekten op af, die ook de koffie aanvreten.
Na een tijd lopen over het prachtige pad, vond Hans dat het tijd werd voor een pauze. Hij haalde een thermoskan tevoorschijn, met koffie natuurlijk. We hebben echt nog nooit eerder tijdens een hike koffiegedronken, maar hij ging er goed in!

Na de koffie wilden we eigenlijk nog een stuk verderlopen, maar gezien de tijd en de rest van ons dagprogramma moesten we toch alweer terug.

Het was een prachtige wandeling.

Rond 13 uur waren we terug bij de auto. Via Boquete reden we naar de buurt van Caldera. Het was een mooie tocht, van 2000 meter naar ongeveer 300 meter en het landschap veranderde mee.
Aan de rivier legde Hans het picknickkleed neer. Wat een mooi plekje zo aan het water op een steen! De lunch werd uitgestald: broodjes, ham, kaas, ei, groente, yoghurt…. Heerlijk!

Helaas helaas begon het ontzettend hard te hozen net toen we aan het eten waren. Het was eigenlijk best lekker en verfrissend, maar doorweekte broodjes zijn het toch niet helemaal. Als echte Hollanders zijn we tocn in de auto gaan picknicken, best knus eigenlijk.

Na deze heerlijke lunch reden we richting de hotsprings, de laatste stop van die dag. Het laatste stuk van de weg was erg modderig door de regen. Na wat twijfel besloot Hans toch door te rijden. We raakten wel een beetje in de slip, maar alles ging uiteindelijk toch goed.
Vanaf de plek waar we de auto parkeerden was het nog een paar minuten lopen tot aan de bronnen.
We hebben ons even van onze wandelkleding in onze bikini’s gehesen, en toen was het lekker ontspannen geblazen in het warme helende water. Na een tijdje kwam Hans aan de rand zitten, en voor we er erg in hadden toverde hij een fles champagne tevoorschijn!! Dat zijn nou echt die extraatjes die een tour helemaal afmaken!

Toen we het echt te warm kregen stelde Hans voor on beneden even de rivier in te gaan. Het was een klein stukje lopen, heel glibberig door de modder op onze natte en gladde slippers. Hans toonde zich een echte heer en hij bracht de champagne naar ons toe. Luxe hoor.
In de rivier was het lekker, wel koud maar prettig.

Hierna zijn we nog een keer het warme water ingegaan en toen was het weer tijd om te gaan. De warme bergschoenen moesten weer aan….

De laatste stop was bij de petroglyfen. Toen we daar aankwamen kwam de regen echt met bakken uit de lucht, maar we wilden toch wel graag even een kijkje nemen.
Hans gaf ons poncho’s en we liepen een weiland in. Eelkje maakte zich met haar rode poncho nog even zorgen over de vele koeien, maar al snel waren we er voorbij en we kwamen bij de petroglyfen.
We liepen in een wei, bezaaid met allemaal vulkanische rotsen, die daar terecht zijn gekomen bij de uitbarstingen van de vulkaan. Indrukwekkend. Over de petroglyfen is niet veel bekend, men weet niet hoe oud ze zijn of wat ze betekenen. Dezelfde tekeningen zijn echter ook in Nieuw Zeeland gevonden. Men vermoedt dat de betekenis iets te maken heeft met de sterren. Waarschijnlijk is deze plek ooit de ontmoetingsplek geweest voor een bepaalde indianenstam.

Helaas regende het te hard om foto’s te kunnen maken, al heeft Eelkje het nog wel geprobeerd…

Gelukkig was Hans zo aardig om ons achteraf een paar foto’s van deze lokatie op te sturen.

We waren echt tot op het bot nat, zelfs onze waterdichte wandelschoenen hadden het opgegeven in deze stortbui.

Doorweekt bracht Hans ons netjes terug. We bedankten hem, en hij vertelde dat hij het met ons ook erg leuk had gevonden. Dat was leuk om te horen.

Terug op de kamer hebben we eerst heerlijk gedoucht en daarna zijn we even op de kamer gebleven. Op een gegeven moment zijn we wel nog bij een restaurantje gaan zitten maar eigenlijk hadden we allebei niet zoveel trek, en toen er ook nog eens niet echt iets vegetarisch op de kaart stond besloten we maar weer te gaan.
Minke heeft even gebeld om een hostel voor morgen te reserveren op de Bocas del Toro, en daarna hebben we een pizza gehaald die we op de kamer hebben opgegeten.

Morgen zouden we weer doorreizen. We besloten iets eerder op te staan en dan onze tassen in te pakken in de hoop dat er dan wat spullen iets minder nat zouden zijn….

Dag 168, 26 mei – Reisdag naar Chitrxe9

Al vrij vroeg in de ochtend besloten we dat we de wandeling door het stadspark niet meer zouden gaan maken. We wilden liever zo snel mogelijk de stad uit. Er was op dat moment niets aan de hand, maar men wist ons met zekerheid te vertellen dat er morgen grote demonstraties zouden komen. Daar wilden we liever maar niet bij zijn. Jammer, want het is zo’n leuke stad!
Maar voor ons vertrek zijn we nog met een grote doos met spullen naar het postkantoor gelopen. Natuurlijk ging het versturen van het pakket niet zonder problemen. Ditmaal was er geen tape om te doos mee dicht te plakken, terwijl ons gisteren was verteld dat dat er zeker zou zijn. Minke wond zich er over op, want dit was natuurlijk al de zoveelste keer dat we gedoe hadden bij een postkantoor. Maar na een uitstapje van Eelkje naar een winkel verderop om tape te kopen, en het invullen van de nodige formulieren, mocht het pakketje dan worden ingeleverd. 7 kilo en ruim 70 dollar lichter liepen we terug naar het hotel.
We hadden onze tassen die ochtend al ingepakt, en dus waren we vrij snel klaar om te vertrekken. Het was ongeveer 11u30. Rond 12 uur waren we op het busstation, waar om 12u20 de eerstvolgende bus naar Chitrxe9 al vertrok. Mooi.
We bleken met een minibusje te gaan. En inmiddels zit er al veel routine in: Minke ging naar binnen om plaatsen bezet te houden terwijl Eelkje buiten bleef staan tot ze overtuigd was van het feit dat de tassen goed op het dak waren vastgebonden, zodat ze er ten eerste niet zomaar afgejat kunnen worden, maar bovendien niet bij de eerste de beste bocht van de bus vallen.
De rit duurde ongeveer 4 uur, en rond 16u30 waren we dan in Chitrxe9.

Het eerste hostel waar we keken vonden we niet zo leuk, dus we zijn nog even verder gaan kijken en we kwamen uit bij Hotel Santa Rita. Prima kamer met airco, tv, een dubbel bed en eigen badkamer. Vooral die airco was echt heerlijk, want het was niet te harden, zo warm als het was. Eelkje heeft dus meteen maar even genoten van een heerlijke koude douche.
Toen we op weg waren naar buiten om even een rondje door het dorp te gaan lopen, was de eigenaar van het hotel er ook. We hebben even met hem zitten praten, en hij wist ons te vertellen dat er een dorpsfeest aan de gang was in het buurdorpje Villa los Santos. Daar besloten we maar eens even een kijkje te gaan nemen.
Het was er echt heel leuk, een onvervalst dorpsfeest! Er was een van de straten afgezet, en daar vond het grootste deel van het feest plaats.

Een groot deel van de plaatselijke bevolking had al lekker genoten van het bier… Wij besloten dus ook om voor 50 dollarcent een lekker biertje te kopen, en we liepen eens wat rond. Op een gegeven moment zagen we iemand in een kostuum, met een masker. Hij was heel vriendelijk en poseerde uitgebreid voor onze camera.

Later begon hij ook te dansen, en toen kwam er ook nog een tweede danser bij. Al dansend liepen ze door de straat en we zijn ze een eindje gevolgd.

De broer van een van de dansers begon een heel gesprek met ons. Hij vertelde ons over het feest, en over hoe de maskers goden voorstellen.

De ballon in zijn hand is een trommel gemaakt van een koeienmaag

Het feest was de hele dag al aan de gang geweest dus het liep nu wel een beetje op zijn einde, en wij besloten ook maar terug te gaan naar ons eigen dorp. Daar hebben we nog even een hapje gegeten, en daarna zijn we teruggegaan naar onze kamer, waar Eelkje maar weer eens onder de koude douche ging staan. De film The Beach was op tv, maar we vonden hem allebei niet goed.

Dag 169, 27 mei – Chitrxe9

Op de hoek bij ons hotel zat een hele grote bakker. Daar hebben we lekkere broodjes gehaald, met een sapje erbij. Heerlijk. Daarna zijn we even gaan internetten om de foto’s van het Panamakanaal veilig te stellen, en te kopieren naar de mp3-speler.

Voor de lunch haalden we weer broodjes, en met de broodjes zijn we even naar de kamer gegaan om onze strandspulletjes te pakken. Rond 13 uur namen we een klein busje naar het busstation, en daar hadden we vrij snel de aansluitende bus richting strand. Het was ongeveer 45 minuten rijden naar Monagre.
Het strand was echt helemaal verlaten, en heel breed. Een typisch geval van eb, want toen we ons net genesteld hadden vlakbij de waterlijn, konden we alweer opschuiven omdat we natte voeten kregen…. De enige mensen op het strand waren groepjes jongens. Bijna allemaal typische macho-latino’s, en bijna allemaal konden ze het niet laten om een opmerking te maken. Dit maakte het strand wel iets minder prettig, zeker omdat je toch regelmatig nare verhalen hoort over verlaten stranden in Midden-Amerika. Toen ook nog eens bleek dat de zee echt helemaal geen verkoeling bood (badwater!), zijn we van het strand afgegaan, en lekker gaan zitten bij de bar. We genoten nog wel van een grote groep pelikanen die vlak over ons heen vloog.
Bij het strandtentje zijn we neergeploft onder een parasol, met een biertje dat bijzonder goedkoop was: 0,35 dollar! Het was een fijn plekje en we hebben er lekker gezeten tot we om 17 uur het busje weer terugnamen naar Chitrxe9.
Daar aangekomen hebben we allebei even een douche genomen en toen zijn we wat gaan eten bij Hotel Rex. Het was best een luxe tent, en toen Minke vroeg wat de vegetarische opties waren kreeg ze zowaar de keuze uit vier fatsoenlijke gerechten! Met uitzicht op het centrale plein hebben we lekker gegeten, en daarna was het tijd om naar het hotel te gaan, om lekker te gaan slapen.

Dag 170, 28 mei – Chitrxe9

Vanochtend kwam Minke tot de conclusie dat ze het hier in Chitrxe9 en op Peninsula de Azuero eigenlijk een beetje saai vond. Daarnaast was het vandaag niet zulk mooi weer, en was het strand ook niet zo mooi dat we er ondanks minder weer toch naartoe wilden. We besloten om in afwachting van het weer later die dag, eerst maar eens aan het log te gaan werken.
Toen we ‘s middags trek kregen hadden we niet zoveel zin in weer een broodje van dezelfde bakker. Minke is even op de kamer gebleven, en Eelkje is naar de supermarkt gelopen, ongeveer 10 minuten verderop. De supermarkt was echter zeer onoverzichtelijk (Eelkje kon zelfs de kassa niet vinden!), en ze kocht er niets. We konden niets anders bedenken dan toch maar weer… een broodje.
Na de lunch zijn we een rondje door het dorpje gaan lopen.

Op het plein zagen we een heel leuk kolibrietje, dat daar aan allerlei bloemen aan het snuffelen was.

We zochten een leuk plekje om een biertje te drinken en wat te schrijven, maar dat was in het hele dorp niet te vinden!
Wel kochten we in een kledingzaak allebei twee leuke shirtjes voor 3 dollar per stuk. Na een drankje bij Hotel Rex zijn we teruggelopen naar het hotel.
Minke is ‘s avonds naar de Chinese afhaal gelopen. Deze had de toepasselijke naam Vicente (jawel, van Van Gogh…). De keuze bleek helaas nogal tegen te vallen en dus zat Minke opgescheept met weer een broodje kaas.
Met onze afhaalmaaltijd op schoot hebben we vanuit bed de film As good as it gets gekeken. Heerlijk huiselijk!

Zoals de meesten van jullie wel weten zit ons avontuur er bijna op. Overmorgen vertrekken we uit dit paradijs (Mexico inmiddels) en op zaterdagochtend 16 juli staan we als het goed is om 11u15 alweer op Schiphol. Zoals jullie hebben gezien zijn we er niet in geslaagd om ons web-log geheel up-to-date te krijgen , maar voor de trouwe lezers gaan we ons reisverslag thuis wel nog afmaken. Mochten jullie het leuk vinden, blijf dan vooral af en toe op onze site kijken om de verhalen te volgen en de foto’s te bekijken.

Wij gaan van onze laatste dag aan het tropische strand genieten en we zullen er nog een paar cocktails op drinken.

Tot heel snel weer, in Nederland!

Champagne in de hotsprings

‘Wij willen nog heeeeelemaal niet naar huis!’

Dag 165, 23 mei – Reisdag naar Panama

Vandaag stond de wekker weer heerlijk vroeg, al om 5 uur. De taxi haalde ons om 5u40 op en om 6 uur stonden we op de luchthaven. Bij het inchecken beweerde de goede man stellig dat we een toeristenkaart nodig hadden, die we daar voor 5 dollar moesten kopen. Wij dachten toch zeker te weten dat we dat niet nodig hadden, maar ach, je gaat er dan maar van uit dat die man het wel beter weet…. Na de wachttijd mochten we het toestel van Copa Airlines in, en dat viel niet tegen, het bleek een redelijk nieuw toestel (ons was een oude 727 beloofd). Eelkje was helaas wel wat nerveuzer dan normaal. De vlucht begon heel soepel, hoewel we van de piloot de stoelriemen de gehele tijd niet afmochten. We hadden in Ecuador spectaculair uitzicht over de Cotopaxi vulkaan en nog een andere vulkaan.

Uitzicht op de stad

In het begin was er wel wat turbulentie, maar dat stelde niet zoveel voor. Totdat de piloot op bijzonder dringende wijze meldde dat iedereen absoluut moest blijven zitten omdat er heftige turbulentie aankwam. Dat hebben we geweten, het toestel ging inderdaadheftig schudden, en er gingen zelfs mensen in het vliegtuig gillen. Dat vonden we allebei niet zo prettig dus. We waren dan ook erg blij toen we weer veilig aan de grond stonden, ditmaal in Panamastad. De taxi naar de stad was erg duur, maar dat wisten we gelukkig al (voordat je direct zo’n chauffeur voor gek verklaart omdat hij je een VEEL te hoge prijs wil rekenen )daar zijn we eerst eens even lekker op bed geploft. We hadden al gemerkt dat het hier vreselijk heet was, dus daar moesten we in ieder geval nog even aan wennen. Om 8u30 was het al 28 graden hier..

Uitzicht op de stad vanaf de boulevard

Deze dag hebben we kalm aan gedaan. We zijn na het ontbijt wat door de stad gaan wandelen, op zoek naar postkantoren, toeristen kantoren en dat soort zaken. We hebben ons vergrepen aan de MacDonalds (ach ja…) en we besloten de avond op de kamer door te brengen. Samen met de hapjes en de fles wijn die we in de supermarkt hadden gekocht zijn we op bed voor de tv neergeploft en niet al te laat zijn we lekker gaan slapen.

Dag 166, 24 mei – Panama stad

Om 7 uur stond onze wekker, want vandaag gingen we de stad verkennen. Na een heerlijk ontbijtje bij het buurhotel hebben we ons met de taxi naar Casco Antiguo laten brengen, het oude centrum van Panama stad. Hier zouden we een stadswandeling gaan lopen, op basis van een route in de Lonely Planet. We begonnen bij Teatro Nacional, wat een erg mooi gebouw was.

We konden binnen alleen de hal bekijken, dus daar waren we snel mee klaar. Terug op straat viel het ons op dat het daar erg rustig was. Nou wordt je voor dit deel van de stad ook wel gewaarschuwd dat het gevaarlijk kan zijn, vooral ‘s nachts, maar ook overdag. We moesten dus nog even aftasten hoe de sfeer hier was. Naast deze waarschuwingen kwam het juist heel kalm en vriendelijk over, kleurrijk, kalm en zonnig.

We vervolgenden de wandeling via de waterkant, waar we eerst langs de ruines van een vrij groot gebouw kwamen. Dit bleek een favoriete hangout van Noriega geweest te zijn en is bij de aanvallen van Amerika op Panama in 1989 goed onder vuur genomen. Vanaf dit stuk van de stad hadden we ook al geweldige uitzichten op de moderne skyline van Panama stad. Erg bijzonder, het contrast tussen deze moderne wijk en de oudere wijken.

We wandelden over de Paseo de las Bodevas, een soort boulevard achtig iets, met nog steeds erg mooie uitzichten.

Op een gegeven moment zagen we brug van de Amerikanen opdoemen en de grote schepen die liggen te wachten op het Panamakanaal in te mogen varen. Erg indrukwekkende uitzichten.

De volgende stop was Plaza de Francia, een plein wat geheel gewijd is aan de Franse rol in het bouwen van het kanaal.

Naast een eerbetoon aan de Franse rol in de geschiedenis van het kanaal is het ook een gedenkplaats voor de 22.000 arbeiders die zijn omgekomen tijdens het bouwen van het kanaal, veelal gestorven aan malaria en gele koorts. In tien tabletten aan de muur wordt de gehele geschiedenis verteld. Ook is er een eerbetoon aan dokter Finlay, die ontdekte hoe muggen gele koorts overbrengen.

We wandelden verder door de smalle straatjes van Casco Antiguo, met zijn veel kleuren en balkonnetjes vol bloemen. De volgende stop was de ruine van Iglesia y Convento de Santa Domingo. Het leuke aan deze ruine was eigenlijk het overblijfsel van een poort, de Arco Chato. Deze poort heeft een belangrijke rol gespeeld bij de beslissing in welk land het Panamakanaal zou komen, Nicaragua of Panama. Het feit dat deze poort nog overeind staat zou het bewijs zijn dat Panama niet gevoelig is voor aardbevingen.

Inmiddels waren we weer terug bij het theater op Plaza Bolivar. De naam Bolivar kom je hier nogal vaak tegen, aangezien hij streidde voor 1 gezamenlijk Latijns-Amerika. In een van de huisjes aan dit plein is de onafhankelijkheid van Panama in 1903 op papier gezet.

In een van deze huisjes dus

De volgende stop was Palacio de las Garzas, oftewel het presidentiele paleis. De president woont daar ook echt. Behalve een halfzachte controle op de inhoud van je tas mocht je gewoon doorlopen. Bizar! Het paleis was mooi en wit, met geweldig uitzicht op de skyline van de stad.

Het grappigste waren wel de vogels die voor het paleis, binnen de hekken, rondwandelden. Enorme grijze vogels, een soort koningsreigers ofzo, erg statig en erg mooi. Wij waren er eigenlijk eerst van overtuigd dat ze niet echt waren, totdat ze gingen bewegen.

Grappig waren ook de bordjes voor de parkeerplaatsten, die speciaal bestemd waren voor de president en zijn gevolg.

Uitzicht op de vissershaven van Panama Stad

Na het witte huis kwamen we op Plaza de Independencia, waar in 1903 de onafhankelijksheidsverklaring ook echt getekend is. Panama werd toen onafhankelijk van Colombia.

Behalve een enorme kathedraal ligt aan dit plein ook het kanaalmuseum. Dit was een erg interessant museum over de geschiedenis en de bouw van het kanaal.

Een stukje geschiedenis en informatie over het kanaal

Het Panamakanaal is een ruim 81 km lang kanaal door Panama. Het verbindt de Grote Oceaan met de Atlantische Oceaan. Het voordeel van dit kanaal is dat men niet meer helemaal om Zuid-Amerika heen hoeft te varen, wat ongeveer een zestal dagen vaartijd scheelt.

Het kanaal is een belangrijke ader in het intercontinentale transport. De Fransman Ferdinand de Lesseps, die ook het Suezkanaal had aangelegd, begon met de bouw in 1881. Veel moest toen nog met de hand gedaan worden. Er waren dan ook ongeveer 35.000 man per jaar bezig met graven.

Hij stuitte echter op onoverkomelijke technische moeilijkheden. Ook vonden veel arbeiders de dood door malaria en gele koorts. De bouw kwam stil te liggen en de 1881 opgerichte bouwcompagnie ging in 1889 failliet. De Verenigde Staten waren uiteindelijk bereid de concessie van Colombia kopen. Colombia weigerde dit waarna er een oorlog ontstond met de Verenigde Staten ondersteund door Panamese vrijheidsstrijders. Op 3 november 1903 werd Panama uiteindelijk onafhankelijk van Colombia. Het duurde nog tot 1907 voor de aanleg werd hervat. Eén van de grote problemen was het verschil in waterstand tussen de Atlantische Oceaan en de Grote Oceaan. Om dit op te lossen heeft men een systeem van sluizen aangelegd. Het bijzondere aan het Panamakanaal is dat het schip als het ware over de bergrug geheveld wordt. De Atlantische Oceaan en de Stille Oceaan zitten niet geheel op het zelfde niveau, maar het Gatun-meer midden in Panama is hoger dan beiden. Dat meer is dan ook het (zoetwater) reservoir dat de sluiscomplexen voedt.

Komend van de Atlantische Oceaan vaar je naar de Gatunsluizen. Daar wordt het schip 26 meter omhoog gebracht naar het Gatunmeer. Dan vaar je bijna 70 km. naar de Pedro Miguelsluizen. Je komt dan in het Mirafloresmeer dat 9 meter lager ligt. Uiteindelijk passeer je de Mirafloressluizen. Hier ga je nog eens 16 meter omlaag om in de Grote Oceaan te komen. Je vaart vervolgens onder de ‘Americas’ brug die onderdeel uitmaakt van de Pan-Amerikaanse Snelweg. De totale tijd om door het kanaal te varen schommelt tussen de 8 en de 10 uren.

Het eerste schip, het Amerikaanse stoomschip Ancona, voer door het kanaal op 15 augustus 1914. Colombia accepteerde de onafhankelijkheid van Panama pas in 1921 na extra betalingen van de VS. De kanaalzone werd feitelijk een kolonie van de VS. Dit leidde tot veel verontwaardiging en woede bij de inwoners van Panama. President Cartner tekende in 1977 een verdag waarin de Amerikaanse invloed in de zones aan weerzijden van het kanaal teniet werd gedaan. Panama is per heden volledig eigen baas over het gehele grondgebied.
Het Panamakanaal varieert in breedte tussen de 70 en 300 meter. De sluizen zijn 33,53 meter breed. Er kunnen schepen geschut worden met een maximale breedte van 32,3 meter. Schepen met deze omvang worden wel aangeduid als Panamax-schepen. Aan beide kanten van de sluis ligt een tandradspoor. 6 lokomotieven (3 links en 3 rechts) begeleiden de boot door de achtereenvolgende sluizen en houden hem stabiel tijdens het vullen en ledigen van de sluis.
Jaarlijks gaan er 14.000 schepen door het kanaal. Dat zijn er ong. 40 per dag. De meeste komen van de oostkust van Noord Amerika op weg naar Azixeb.

Verder met onze dag….

Na dit museum zijn we lekker gaan lunchen bij een lokaal tentje, wat heel aardig was.

Onderweg naar ons lunchtentje

Na de lunch was het tijd voor het echte werk, een bezoek aan het kanaal. Met een taxi lieten we ons naar de sluizen brengen die zich het dichtst bij de stad bevinden, de Miraflores locks.

Ook hier was weer een uitgebreid museum bij het visitors center, maar daar zijn we niet al te lang in geweest, we hadden inmiddels al zoveel informatie binnen gekregen.

Wat wel nog echt wat toevoegde was de tentoonstelling rondom de dieren in de omgeving van het kanaal, vooral de ENORME opgezetten insecten waren erg indrukwekkend. Al vrij snel zijn we naar de 4e verdieping vertrokken, waar een groot balkon was met uitzicht op de activiteiten in de sluis.

We hebben vanaf daar vol verbazing, eigenlijk ademloos, staan kijken naar de enorme schepen die door de sluizen heengingen.

Het zijn twee kanalen (er kunnen dus twee schepen te gelijk) en beide sluizen zijn tweetraps, omdat het waterveschil te hoog is om dat in 1 stap te overbruggen.

Het voorste kanaal is hoog, het achterste kanaal is laag

De schepen varen op eigen kracht de sluis in, maar worden begeleid door 6 wagentjes die de boot kunnen afremmen indien nodig.

De schepen zijn zo groot dat ze maar net in de sluis passen en ze houden aan beide kanten echt nauwelijks ruimte over. De schepen worden vaak ook op de afmetingen van de sluizen gebouwd.

Vol!

Verder was het interessant om nog wat meer dingen te weten te komen. Op elk schip vaart een schipper van het kanaal mee, om de boot te begeleiden. Een gemiddeld schip betaalt ongeveer 62.000 dollar om het kanaal door te mogen varen. Een enorme hoeveelheid geld, maar een tocht om het continent zou zo’n schip ongeveer het tienvoudige kosten. In 2004 had het Panamakanaal ongeveer 360 miljoen dollar WINST!! Onvoorstelbaar. De sluis waar wij met onze neus voorstonden liet het schip 8 meter zakken in 8 tot 10 minuten. We stonden echt onze ogen uit te kijken.

We konden de volgende sluizen al zien liggen en daar kwamen echt enorme schepen vandaan gevaren. We hebben daar anderhalf uur staan kijken en toen ging het helaas sluiten. Erg jammer, want we hadden nog wel uren kunnen blijven kijken.

Er zat niets anders op dan terug te gaan naar het hostel. Eenmaal daar aangekomen waren we wel toe aan wat verkoeling. Het hostel had een afspraak met het hotel ernaast, dat wij ook het zwembad op het dak mochten gebruiken. Dat was heerlijk, daar hebben we dan ook dankbaar gebruik van gemaakt. We genoten van het koele water en het geweldige uitzicht.

Helaas was er ook een bijzonder irritante Amerikaan in het zwembad aanwezig, die ons niet echt met rust liet en voortdurend zijn vreselijk generaliserende en kortzichtige mening met ons wou delen. Erg jammer, dat soort types. Na nog even ontspannen te hebben op de kamer, zijn we lekker gaan eten. We kwamen bij een leuk tentje terecht met een enorme tuin en een vijver en zelfs een watervalletje. De kaart was werkelijk enorm, maar voor vegetariers kwamen ze helaas niet verder dan een saaie salade. Jammer. Wel kwamen we nu toe aan ons eerste Panamese biertje. Helaas bleek het lokale bier nogal tegen te vallen. De eerste soort was gewoonweg flauw en saai, de tweede was ietsje beter, maar nog niet om over naar huis te schrijven. Na het eten hebben we nog even in ons dagboek geschreven voordat we ons weer thuis lieten brengen. Wat een bijzondere dag!

Dag 167, 25 mei – Panama stad

Na een trage start gingen we lekker ontbijten bij het buurhotel. Daar kwamen we die irritante Amerikaan weer tegen, die ons ontbijt wilde betalen. Zijn manier om dit te doen was het op tafel werpen van een 10 dollar biljet met de tekst xb4breakfast is on me todayxb4. We wisten niet hoe snel we dat geld terug moesten geven. Wat een vreemde mensen heb je toch op deze wereld! We besloten de middag nar Mi pueblitos te gaan, oftwel: mijn dorpjes.

Dit zou een miniatuur versie zijn van een aantal typische dorpjes die je in de verschillende regios van Panama kunt aantreffem. Het leek ons leuk, maar helaas viel dat erg tegen. Het was er namelijk vreselijk saai.

Typisch Panamees

Typisch van de Bocas

Typisch van de jungle

We hebben er een rondje gelopen en kwamen er niet onderuit dat er een of andere kerel ons vanalles ging vertellen, wat het verhaal helaas niet interessanter maakte. Zo snel we konden namen we een taxi hier vandaan. We lieten ons afzetten bij de causeway. Dat is een soort lange dijk, die 4 kleine eilandjes voor de kust van Panama met elkaar verbindt.

Dit is een omgeving waar veel mensen uit de stad naartoe gaan om de vieze drukte te ontlopen. Zij gaan hier dan joggen, skaten of fietsen. Verder is het een uitgaansgebied, waar dus veel luxere en hippere restaurants te vinden zijn. Wij lieten ons bij het laatste xb4eilandjexb4 afzetten, Isla Flameno. Daar was namelijk ook een winkelcentrum waar we een kijkje wilden nemen. Omdat we inmiddels honger hadden zijn we eerst neergeploft bij een hip tentje waar we dan ook heerlijk (en vxe8xe8l te duur). We hadden er geweldig uitzicht op de schepen die het kanaal in gingen en uit kwamen.

De winkeltjes in het winkelcentrum stelden niet al teveel voor, dus we brachten de tijd door met het genieten van het uitzicht, alweer op de indrukwekkende skyline, en het drinken van lekkere biertjes op een gezellig terras. Er heerste daar een ontzettend ontspannen sfeertje, omdat er veel bootjes kwamen aanleggen en de terrassen hadden wel iets van het Loosdrechtse weg.

Aan het begin van de avond lieten we ons richting de stad brengen, waar we tot de conlusie kwamen dat het erg onrustig was in de stad. Er waren veel straten afgezet en er was enorm veel politie op straat. Er bleken al de hele dag heftige demonstraties en manifestaties gaande te zijn, tegen de wetswijzigingen die de regering wil doorvoeren. Ze willen het een en andere wijzigen in de sociale zekerheid en aan de pensioengerechtigde leeftijd. Terug bij het hostel hebben we wat tv gekeken en de beelden over de rellen in de stad waren inderdaad aardig heftig. De beelden zagen er grimmig uit.

We werden in ons hostel ook gewaarschuwd om niet de straat op te gaan, omdat toeristen een doelwit zijn nu. De politie heeft het te druk met andere zaken en de berovingen en geweldplegingen lopen daardoor op. We hoorden ook al twee verhalen van toeristen die op agressieve wijze beroofd waren. Vandaag was ook bijna alles gesloten gedurende dag, ook de scholen enzo. Wat ons voor morgen te wachten stond konden ze ons nog niet vertellen, maar ons werd vooral aangeraden binnen te blijven. Onze plannen voor het restaurant voor deze avond vielen dus in het water en wij besloten maar weer bij de buren te eten.